پزشکان بدون مرز درمان
خانه / بيماري واگير / ایدز HIV تعریف علائم عوارض پیشگیری
مجله پزشکی

ایدز HIV تعریف علائم عوارض پیشگیری

ایدز HIV  تعریف علائم عوارض پیشگیری و……


مقدمه :

امروزه ايدز در كشورهاي در حال توسعه به سرعت در حال گسترش است كه تاثير برجسته اي بر سلامت وتوسعه اجتماعي ـ اقتصادي اين كشورها گذاشته است و شيوع عفونت HIV در بالغين جوان آنها به حد خطرناكي افزايش يافت هاست .


عليرغم گذشت بيش از دو دهه از شيوع اين بيماري ، گروهي عظيم از جوانان درباره مسايل جنسي و عفونت هاي منتقله از طريق تماس جمسي همچنان بي اطلاع هستند با اينكه اكثريت آنان درباره بيماري ايدز چيزهايي شنيده اند بسياري از ايشان نمي دانند اين بيماري چگونه شيوع مي يابد و هرگز باور ندارند كه خودشان هم در معرض خطر هستند آن عده از جوانان نيز كه درباره عفونت HIV چيزهايي مي دانند به دليل عدم مهارت نبود حمايت و فقدان امكانات لازم براي انجام رفتارهاي صحيح اكثراً از خود در مقابل عفونت HIV مراقبت نمی كنند متاسفانه قسمت عمده اي از ابتلاي به اين بيماري ناشي از نداشتن اطلاعات ضروري و آگاهي پايين گروه هاي مختلف مردم در مورد راه هاي انتقال و پيشگيري اين بيماري است كه با اطلاع رساني صحيح و گسترده و به دنبال آن پرهيز از انجام رفتار هاي ( مخاطره آميز ) نسل جوان كشور از چنگال اين بيماري ايمن خواهد ماند بايد پذيرفت كه مبارزه با ايدز يك تعهد اجتماعي است و تك تك افراد جامعه بايد در اين مبارزه بزرگ سهيم باشند تا با فعاليت مشترك امكانات موجود را بسط داده و از گسترش ايدز جلوگيري نماييم هر گونه كوتاهي و از دست دادن فرصتي براي مبارزه با اين بيماري عواقب ناخوشايندي را در پي خواهد داشت. ايدز مرز نمي شناسد .
بيماري ايدز


تاريخچه

در پنجم ژوئن سال ۱۹۱۸ مجله « گزارش هفتگي ابتلا و مرك و مير » چاپ ايالات متحده امريكا مقاله اي به چاپ رساند كه در آن نوعي عفونت تنفسي نادر د ر۵ مرد همجنس باز گزارش شده بود طي مدت كوتاهي موارد مشابهي از اين بيماري مهلك در ساير شهرهاي آمريكا و ساير كشورهاي جهان مشاهده شد اين بيماري خطرناك ايدز ناميده شد در سال ۱۹۸۳ تيم هاي تحقيقاتي ويروس عامل ايجاد اين بيماري را شناسايي كردند و آن را HIV ناميدند.

در اوايل پيدايش بيماري تصور بر آن بود كه بيماري مخصوص كشورهاي غربي است ولي با انتشار سريع آن در آفريقا و آمريكاي جنوبي و آسيا مشخص شد كه ايدز هيچ نژاد، كشور، جنس و سني را در امان نخواهد گذاشت.
اولين موج اين بيماري در آمريكاي شمالي و اروپاي غربي رخ داد دومين موج آن در آفريقا و آمريكاي جنوبي و سومين موجد آن در اروپاي شرقي و شرق آسيا بروز كرد.
HIV و ايدز


HIV نام ويروسي است كه سبب بيماري ايدز مي شود در اين بيماري سيستم ايمني بدن متلاشي شده و موجب ايجاد عفونت هاي مرگبار و بعضي از انواع سرطان ها مي شود واژه ايدز ( AIDS ) كه براي اولين بار در سال ۱۹۸۲ به كار رفت به معناي « سندرم اكتسابي نقص ايمني » مي باشد :

Acquired : چيزي كه كسب مي شود و زمينه ژنتيكي ندارد و در اثر تماس با عامل ايجاد كننده بياري ايجاد مي شود ( كه در اين بيماري ويروس  HIV مي باشد )
Immune : ايمني يا محافظت در مقابل بيماري
Deficiency : فقدان ، نقض
Syndrome : سندرم به مجموعه اي از علايم و مشكلات گفته مي شود كه روي هم نمايانگر بيماري مشخصي هستند در بيماري ايدز منظور از سندرم مجموعه عفونت هاي معين و يا سرطان هايي است كه همراه با كاهش تعداد برخي از سلولهاي ايمني مي باشد
HIV به معناي ويروس نقص ايمني انسان مي باشد:
Human : انسان
Immunodeficiency : نقص ايمني
Virus : ويروس
اين ويروس مي تواند از طريق برخي از ترشحات بدن فرد آلوده به ويروس به فرد سالم ديگر منتقل شود.خون، مني و ترشحات مجراي تناسلي زنان از جمله ترشحاتي هستندكه مي توانند اين ويروس را از افراد آلوده به HIV به فرد سالم منتقل كنند.
اولين ويروس HIV در انسان مربوط به نمونه خوني است كه در سال ۱۹۵۹ از مردي اهل كشور كنگو جمع آوري شده است شواهد حاكي از آن است كه اين ويروس حداقل از نيمه دوم دهه ۱۹۷۰ ميلادي در كشور امريكا وجود داشته است و از سال هاي ۱۹۷۹ الي ۱۹۸۱ بيماري هايي با انواع نادر عفونت ريوي و سرطان توسط پزشكان لوس آنجلس و نيويورك گزارش مي شد كه در افراد داراي سيستم ايمني سالم يافت نمي شد.
در سال ۱۹۸۳ دانشمندان ويروس HIV را كه مسبب ايجاد بيماري ايدز بود كشف كردند.
• نحوه بيماريزايي ويروس HIV

ويروس HIV عامل ايجاد كننده بيماري ايدز مي باشد اين ويروس نوع خاصي از سلول هاي خوني را كه سلول ( T Cell ) گفته مي شود تخريب مي كند اين سلولها در واقع جزء بسيار مهم و ضروري سيستم دفاعي بدن هستند كه مي توانند مواد خارجي يا ميكروب هايي را كه وارد بدن مي شوند تشخيص دهد و آنها را از بين ببرند و اگر آن ماده يا ميكروب دوباره وارد بدن شد آنها را به خاطر بیاورند و پاسخ ايمني سريعتر و قوي تر را نشان بدهند.
ميزات تخريب سلول هاي T به مقدار ويروس موجود در بدن بيمار بستگي دارد و هر چه ميزان ويروس موجود در بدن فرد بیشتر باشد،تعداد سلولهای Tکمتر شده ودستگاه ایمنی فرد نیز ضعیفتر شده وبدن مستعد ابتلا به انواع عفونت هاو سرطان ها مي شود حتي ميكرب هايي که براي يك فرد عادي با دستگاه ايمني سالم بي خطر است مي تواند فرد مبتلا به ايدز را بيمار سازد و يا باعث مرگ وي شود به اين گونه عفونت ها عفونت هاي فرصت طلب گفته مي شود.
تحقيقات بسيار بر روي مبتلايان به ايدز نشان داده است كه معمولاً آلودگي به ويروس ها مدت ها قبل از بروز علايم بيماري روي مي دهد اين فاصله زماني كه دوره كمون يا نهفتگي بيماري گفته مي شود در بيماري ايدز بسيار متغير است و به طور متوسط ۱۰ سال طول مي كشد زمان به عوامل متعددي نظير سطح سلامتي و رفتارهاي مربوط به سلامتي بستگی دارد فردي كه در مرحله نهفتگي بيماري است مي تواند عفونت را به افراد ديگر منتقل كند.
گذر از مرحله آلودگي به ويروس HIV ( عفونت ) و بروز بيماري ايدز در ۲۵% موارد پس از ۵ سال و در ۲۵% بعد از ۱۰ سال در ۲۵% پس از ۲۰ سال رخ مي دهد در ۲۵% موارد نيز اين مدت نامعلوم است و حتي ممكن است فرد تا آخر عمر دچار علايم باليني بيماري ايدز نگردد.
بنابراين عفونت HIV همان ايدز نيست و تنها درصدي از آنهايي كه عفونت HIV دارند سرانجام به ايدز مبتلا خواهند شد.
علايم بيماري ايدز
در دوره نهفتگي بيماري شخص آلوده به ويروس ظاهراً سالم به نظر مي رسد در ۷۰% موارد بعد از عفونت اوليه با ويروس بيماري خفيفي بروز مي كند كه به صورت تب، سردرد، دردهاي عضلاني، گلودرد ،بثورا پوستي بدون خارش و غدد لنفاوي متورم مي باشد. بيشتر موارد علايم عفونت اوليه ملايم و مشابه سرماخوردگي يا آنفلوانزا مي باشد كه تشخيص داده نمي شود و فرد معمولاًتا مدت هاي طولاني كاملاً سالم به نظر مي رسد و ممكن است احساس سلامتي كامل كند و از آلودگي خود آگاه نباشد هنگامي كه ويروس سيستم ايمني را تخريب نمود علايم بيماري تظاهر مي يابد.
هر يك از علايم زير مي تواند نشان دهنده ابتلاي به بيماري باشد :

۱ . كاهش وزن سريع ( بيشتر از ۱۰% وزن بدن )
۲ . تب هاي تكرار شونده و يا تب بيش از يك ماه
۳ . تعريق شبانه فراوان
۴ . ضعف و خستگي شديد و غير قابل توجيه
۵ . غدد لنفاوي برجسته در گردن كشاله ران يا زير بغل
۶ . اسهالي كه بيش از يك ماه طول كشيده باشد
۷ . نقاط سفيد يا لكه هاي غير عادي روي زبان داخل دهان يا در گلو
۸ . عفونت ريه يا سرفه مداوم بيش از يك ماه
۹ . لكه هاي قرمز قهوه اي صورتي يا بنفش بر روي پوست ( يا زير پوست ) داخل دهان بيني يا پلك ها
۱۰ . از دست دادن حافظه، افسردگي و يا ساير اختلالات عصبي
بايد توجه داشت كه وجود هر يك از اين علايم به طور قطع نشانه ابتلا به ايدز نمي باشد چرا كه هر يك از اين علايم ممكن است به وسيله ساير بيماري ها ايجاد شود علايم ايدز شبیه علايم بسياري از بيماري هاي ديگر مي باشد و تنها را ه تشخيص عفونت آزمايش از نظر ويروس HIV مي باشد.
تذكر : بسياري از افراد آلوده به عفونت هاي آميزشي و ايدز علايمي از بيماري ندارند در حاليكه مي توانند آلودگي را به ديگران سرايت دهند.

راه هاي انتقال ايدز

شايعترين راه هاي انتقال ويروس HIV عبارتند از :


۱ . رابطه جنسي با فرد آلوده به ويروس
۲ . استفاده از سرنگ مشترك
۳ . از راه مادر آلوده به كودك قبل يا هنگم تولد و يا از طريق شيردادن بعد از تولد
۴ . دريافت خون يا محصولات خوني آلوده به ويروس
۵ . پيوند اعضااز افراد آلوده به ويروس
ويروس HIV از طريق خون، مايع مني، ترشحات واژن و يا شير آلوده مادر مبتلا به ساير افراد منتقل مي شود . اين ويروس می تواند از طريق وريد ( مثلاً مصرف داروهاي تزريقي ) جدار مقعد  يا راست روده، جدار واژن يا دهانه رحم، مجراي آلت تناسلي، دهان و ساير غشاهاي مخاطي ( به طور مثال چشم يا داخل بيني ) و يا از طريق زخم ها و بريدگي ها وارد بدن فرد شود.
در روابط جنسي احتمال انتقال از مرد آلوده به زن سالم بيشتر از احتمال انتقال از زن آلوده به مرد سالم مي باشد. محققان تخمين زده اند خطر آلودگي زنان با HIV حداقل دو برابر مردان است ابتلاي همزمان به ساير بيماري هاي آميزشي نيز نقش تعيين كننده اي در سرايت به ويروس HIV دارد و درصد ابتلاي به ايدز در افرادي كه همزمان مبتلا به ساير بيماري هاي آميزشي مي باشند چندين برابر است اين افزايش خطر، ناشي از تماس مني يا ترشحات واژن فرد آلوده به ويروس HIV با جراحت باز يازخم اطراف با روي ناحيه تناسلي مي باشد و در نتيجه برای ويروس آسانتر است كه به بدن شخص منتقل شود.
خطر سرايت ويروس به واسطه خون و فراورده هاي خوني حرارت نديده بسيار زياد است. تلاش هاي بسياري در جهان در حال انجام است تا خون هاي اهدايي براي تزريق از نظر آلودگي به HIV كاملاً آزمايش شوند و فرآورده هاي خوني كه براي بيماران، مثلاً افراد مبتلا به هموفيلي مصرف مي شوند براي غير فعال كردن ويروس تصفيه حرارتي شوند. پوست سالم يك سد موثر در برابر ويروس است ولي وقتي اين لايه محافظ دچار آسيب شود و با مقدار زياد ويروس تماس پيدا كند ( مانند خالكوبي، فرورفتن سوزن آلوده، تيغ آلوده، تماس پوست زخمي با خون و… ) امكان سرايت وجود دارد . مثالهاي ديگر كه مي توانند ويروس HIV را انتقال دهند عبارتند از : اقدامات پزشكي، دندانپزشكي ، ختنه ، حجامت ، سوراخ كردن گوش ،‌تيغ صورت تراشي و مسواك كه به روش غير بهداشتي و يا مشترك استفاده شود. سطوح مخاطي مانند سطح داخلي چشم ، دهان و دستگاه تنفسي نيز كه فاقد سطح دفاعي پوست است در صورت تماس با خون يا ترشحات جنسي مي تواند موجب انتقال شود .احتمال انتقال از طريق پاشيده شدن خون در چشم بسيار كم است. مادر HIV مثبت مي تواند ويروس را در زمان بارداري، وضع حمل و زايمان و يا از طريق تغذيه با پستان به كودك خود منتقل كند . خطر ابتلا HIV از مادر به كودك حدود ۱۵ تا ۲۵ درصد است در صورتي كه مادر كودك را از طريق پستان تغذيه نمايد اين خطر به ۲۵ تا ۴۵ درصد مي رسد. دانشمندان عقيده دارند كه ويروس HIV نمي تواند در محيط خارج از بدن زندگي كند و احتمال انتقال از محيط مردود است .
به همان ميزان كه بايستي به خوبي از روش هاي انتقال ويروس HIV آگاه بود و رعايت اصول بهداشتي را نمود ،‌ ضروري است  به راه هايي كه بيماري به آن روش ها سرايت نمي يابد ،‌نيز واقف باشيم تا دچار ترس و پرهيز نابجا از بيماران و منزوي ساختن افراد آلوده نشويم.

اين ويروس به روش هاي زير انتقال نمي يابد :

۱ . دست دادن
۲ . بوسيدن ( بوسيدن گونه كاملاً بي خطر است و بوسيدن تنها زماني مي تواند خطرناك باشد كه خون آلوده را به خون فرد مقابل انتقال دهد چون آب دهان حاوي ويروس به ميزاني كه باعث سرايت بيماري شود ،‌نيست )
۳ . در آغوش گرفتن
۴ . تماس هاي معمول روزانه مانند در كنار يكديگر نشستن ،‌زندگي كردن يا خوابيدن در اتاق شخص آلوده، همكار بودن و اشتغال در محل كار ،‌همكلاس بودن ،‌اتوبوس و ديگر وسايل نقليه عمومي ،‌تلفن عمومي ،‌دستگيره درب و غيره
۵ . سرفه كردن يا عطسه كردن
۶ . خون دادن
۷ . استفاده از توالت ( توالت عمومي و توالت فرنگي ) يا استخرهاي شنا ،‌حمام و امثال آن
۸ . استفاده از رختخواب مشترك و يا ظروف و غذاي مشترك و يا پوشيدن لباس هاي فرد آلوده با استفاده از وسايلي كه به فرد آلوده به ويروس يا بيماري تعلق دارد و آنها را لمس كرده است مانند حوله
۹ . نيش پشه يا ساير حشرات و حيوانات
۱۰ . بازي كردن با نوزاد يا كودك ميتلا به ايدز يا آلوده به HIV
۱۱ . مراقبت از بيمارمبتلا به ايدز در صورتي كه اصول بهداشتي رعايت شود.
۱۲ . مراقبت  از كودكان هنگامي كه بزرگسال HIV مثبت است .

تذكر : آنچه فرد را در معرض خطر ابتلاي به ايدز قرار مي دهد ،‌رفتارهاي پر خطر او است . مي توان بدون ترس دركنار افراد آلوده زيست .
گروه هاي در معرض خطر ابتلا به ايدز
بايد به خاطر داشت كه هر فردی مذكر يا مونث ، جوان يا پير ، از هر كشوري ، هر مذهبي و هر حرفه اي مي تواند به ويروس ايدز آلوده شود . گروه هايي كه بيشتر در معرض خطر ابتلاي به ايدز مي باشند عبارتند از :
۱ . افرادي كه تماس جنسي محافظت نشده خارج از روابط زناشويي دارند  ؛
۲ . مردان همجنس باز
۳ . معتادين تزريقي مواد مخدر كه از سرنگ و سوزن مشترك استفاده مي كنند.
۴ . كسانيكه قبل از سال ۱۳۷۰ خون یا فرآورده هاي خوني دريافت كرده اند.
۵ . افرادي كه در تماس شغلي با اشياي نوك تيز آلوده با احتنمال سوراخ شدن پوست هستند.
۶ . همسران خانواده كساني كه در هر يك از گروه هاي در معرض خطر قرار دارند
۷ . پرسنل آزمايشگاهي كه با آزمايش هاي مربوط به خون و خون گيري سر و كار دارند.
۸ . پزشكان ، پرستاران ،‌جراحان ، دندان پزشكان، دندان سازان تجربي، ماماها و ساير پرسنل دخيل در امر تزريقات و پانسمان و كاركنان بيمارستان ها و مراكز بهداشتي درماني.
۹ . اشخاص يا مشاغلي كه با وسايل آلوده ممكن است سر و كا رداشته باشند مثل آرايشگران ،
۱۰ . افراد دخيل د رامر گردآوري ،‌انهدام و دفع زباله هاي بيمارستاني .

تشخيص آلودگي به HIV
تشخيص عفونت HIVاز طريق آزمايش خون انجام مي شود هنگامي كه ويروس HIV وارد بدن مي شود بدن براي مقابله با ويروس پادتن مي سازد كه اين پادتن از طريق آزمايش خون قابل شناسايي است . ايجاد اين پادتن بين ۲ هفته تا ۱۶ ماه ( به طور متوسط ۲۵ روز ) طول مي كشد فاصله بين عفونت و پيدايش پادتن كه همان فاصله بين عفونت و مثبت شدن آزمايش مي باشد دور پنجره ( Window period ) نام دارد. افرادي كه در اين دوره هستند دچار عفونت شده اند ولي آزمايش HIV آنها منفي است بنابراين اگر فرد رفتار مخاطره آميزي به طور مثال در ۳ ماه قبل داشته  و نتيجه آزمايش وي منفي است بايد آزمايش وي ۳ ماه بعد تكرار شود .
بنابراين به طور خلاصه :


• وقتي به فردي HIV مثبت گفته مي شود يعني :

شخص با HIV عفوني شده و بدن وي پادتن توليد كرده است ؛

• وقتي آزمايش  مثبت بود بدان معني نيست كه :

۱ . فرد بيماري ايدز دارد
۲ . الزاما ً ايدز مي گيرد ( گرچه احتمالش بسيار زياد است )
۳ . نسبت به ويرس ايمن است ؛‌

• وقتی آزمايش منفي بود به معني آن است كه هيچگونه پادتني در خون شخص هنگام آزمايش يافت نشده است بنابراين :

۱ . يا شخص با ويروس عفوني نشده است .
 ۲ . يا اينكه آلوده شده است ولي هنوز پادتن در وي بوجود نيامده است ؛‌

• وقتي آزمايش منفي بود بدان معني نيست كه :

همه چيز به خوبي وخوشي گذشته است و شخيص غصه اي ندارد بلكه ممكن است به HIV آلوده باشد.
* فرد نسبت به HIV ايمن است ( تاكنون ثابت نشده است كه فردي نسبت به HIV ايمن باشد )
اگر آزمايش فردي از نظر وجود پادتن مثبت باشد ، براي تاييد تشخيص ،آزمايش ديگري بايد انجام شود . آزمايش هاي ديگري نيز وجود دارد كه بر روي بزاق دهان يا ادرار انجام مي شود.

• فوايد تشخيص زودهنگام عفونت با HIV


۱. به تاخير انداختن پيشرفت بيماري : شروع درمان ضد ويروسي موجب تاخير در بروز عوارض عفونت شده و زمان عفونت بدون علامت را طولاني مي كند ؛‌
۲. پيشگيري از عفونت هاي فرصت طلب : وقتي سيستم ايمني خيلي آسيب مي بيند ، علاوه بر داروي ضد ويروس بايد از دارويي كه از عفونت هاي فرصت طلب جلوگيري مي كند نيز استفاده كرد ؛
۳. حفظ سلامتي بيمار از طريق آموزش و مشاوره با بيمار ؛ يكي از بخش هاي مهم مبارزه با بيماري آموزش بيمار مي باشد . آنها قادر خواهند بود با تجديد نظر در رفتارهاي خود مانع انتقال ويروس به ديگران شوند. و از طرفي علايم عفونت هاي فرصت طلب و يا عوارض جانبي داروها را به خوبي بشناسند و به موقع به پزشك خود اطلاع دهند ؛‌
۴. امید براي درمان : در حال حاضر هيچ درمان كامل قطعي براي عفونت HIV وجود ندارد ولي استفاده از داروهاي ضد ويروس باعث افزايش كفايت ايمني و پيشگيري از عفونت هاي فرصت طلب مي شود ؛‌
۵. شناسايي تغييرات همه گيري در سطح جامعه : تشخيص ، مشاوره و پيگيري زودرس تماس هاي جنسي فرصت خوبي براي به حداقل رساندن انتقال اين ويروس فراهم مي كند ؛‌
۶. ايجاد فرصت تاثير مثبت از سوي پزشكان : تشخيص زودرس به پزشك امكان تاثير مثبت در سير بيماري  ، حالت رواني بيمار و كاهش احتمال انتقال بيماري به ديگران را مي دهد .

راه هاي پيشگيري از ايدز

در حال حاضر بيماري ايدز هيچ گونه درمان شناخته شده اي ندارد ، هيچ واكسني براي آن كشف نشده است و هيچ روش اثبات شده اي هم براي از بين بردن قدرت آلوده كنندگي ناقلين ويرس HIV يافت نشده است . بنابراين تا اين زمان تنها راه حل مشكل ايدز پيشگيري است . با انجام اقدامات پيشگيرانه تا حدي مي توان انتشار عفونت را در جوامع محدود ساخت .

• پيشگيري از انتقال جنسي

پايبندي به اصول اخلاقي و خانواده و باورهاي ديني و اجتناب از بي بندو باري هاي جنسي در كاهش رفتارهاي خطر ساز موثر است ؛‌

• پيشگيري از انتقال از طريق خون

در حال حاضر خطر انتقال HIV از طريق فرآورده هاي خوني بسيار كمتر شده است .ولي بهتر است از انتقال خون و فرآورده هاي خوني مگر در موارد اوژانس و بسيار ضروري خودداري شود ؛‌
• پيشگيري از انتقال عفونت از طريق بريدگی پوست


۱ . بايد از هر نوع تزريق ، مگر در مواردي كه نياز مبرم وجود دارد پرهيز شود .
۲. از دريافت خدماتي مانند ختنه ، سوراخ كردن گوش ، خالكوبي ، حجامت و ….. كه به روش هاي سنتي و غير بهداشتي توسط افراد غير مجاز انجام مي شود ، خودداري شود .
۳ . از مصرف سر سوزن و سرنگ و وسايل شخصي نظير وسايل تراش و مسواك و غيره به صورت مشترك خودداري شود .
۴ . كساني كه مواد مخدر تزريقي استفاده مي كنند و قادر به عدم استفاده از اين مواد نيستند بايد سرسوزن ها و سرنگ هاي استريل تهيه كنند و يا از چگونگي ضدعفوني كردن وسايل مربوط به تزريق توسط ضد عفوني كننده ها آگاه شوند ؛

• پيشگيري از انتقال حوالي تولد

۱ . زنان آلوده به ويروس بهتر است از حاملگي اجتناب كنند كه اين مساله هم برای حفظ سلامت خودشان و هم براي پيشگيري از انتقال عفونت به كودك است . عفونت حول زايمان تقريباً در يك سوم مادران آلوده رخ مي دهد .
درمان ايدز
آنچه مسلم است اين است كه تا كنون هيچ درمان قطعي براي بيماري ايدز يافت نشده است . در حال حاضر چندين داروي ضد ويروس در اين بيماري مورد استفاده قرار مي گيرد كه بايد به صورت تركيب چند دارو مصرف شود. اين داروهاي ضد ويروسي زمان پيشرفت آلودگي به ويروس HIV به سمت بيماري ايدز را طولاني تر مي كنند و همچنين موجب اميد به زندگي طولاني تر در افراد آلوده مي شوند. ولي درمان هاي جديد فوق العاده پر هزينه هستند و نيازمند مقدار مصرف دشوار و دقيقي هستند ( ۲۰ قرص يا بيشتر در زمان معين ) و اغلب داراي عوارض جانبي نامساعدي مي باشند . ويروس HIV نيز با تغيير شكل هاي مكرر نسبت به اثر داروها مقاوم مي شود. درمان هايي نيز براي پيشگيري يا درمان عفونت ها و بيماري هاي وابسته به ايدز در دسترس مي باشد كه به افزايش طول عمر بيماران كمك مي كند .
ابعاد اجتماعي و رواني ابتلا به ايدز
آن دسته از افراد كه در آنها آلودگي به HIV تشخيص داده شده است ، در هر گروه يا طبقه اي كه باشند ، در نهايت هم مشكلات جسمي و هم مشكلات رواني ـ اجتماعي خواهند داشت . اين دو بخش از مشكلات ، معمولاً دو موضوع مرتبط به يكديگر هستند و درجه اهميت آنها متناسب با « ترس از نادانسته ها » كم و زياد مي شود .
زماني كه آلودگي با HIV به بيماري ايدز تبديل مي شود ، مشكلات جسمي و رواني عموماً افزايش مي يابند . بعضي از مبتلايان به ايدز دچار افسردگي مي شوند . برخي نه تنها بايد با حقيقت بيماري خود روبرو گردند ، بلكه بايد از دست دادن دوستان نزديك و شركاي زندگي خود را نيز تحمل كنند . خطر خودكشي در ميان مبتلايان به ايدز از مردم معمولي بيشتر است .
مشكل رواني بيماري ايدز ، تحت تاثير عواملي است كه سطح قبلي تطابق فرد و حمايت اجتماعي و بين فردي وي را مشخص مي كنند . وجود اختلال شخصيتي در معتادين تزريقي يا اختلال عمده رواني ، قبلي بيشتر مسئول علايم شديد رواني ناسازگاري بيمار در برابر استرس ناشي از بيماري است .
بيماران مبتلا به ايدز در مقابل طرد شدن آسيب پذيرند و از اينكه رفتارهاي آنان ( به ويژه رفتار جنسي ) ديگران را به مخاطره مي اندازد ، احساس گناه مي كنند . احساس پروراندن يك عامل قابل سرايت در بدن باعث مي شود كه بيمار خود را فردي رانده شده و مطرود تلقي كند . به دليل پيش داوري نسبت به اين افراد و ترس از سرايت بيماري ، اين بيماران در موارد انتخاب مسكن ، شغل مراقبت هاي بهداشتي و حمايت عمومي مورد تبعيض قرار مي گيرند . ترس غير منطقي و واكنش منفي اجتماع ، سبب بروز مشكلاتي براي بيماران و خانواده ها و گروه هاي حمايت كننده آنان مي شود  .
بيماران مبتلا به مرحله بحران ابتدايي ايدز ، در اثر اضطراب ايجاد شده در نگهداري اطلاعات مشكل داشته و آنچه را كه راجع به بيماري به آنها گفته مي شود ، به شكل ديگري جلوه مي دهند و يا آن را انكار مي كنند و نمي توانند با اين حقيقت كه به اين بيماري مبتلا هستند ، كنار بيايند . اين بيماران بايد هر چه سريعتر از خدمات حمايتي از قبيل مشاوره ، حمايت قانوني و مالي و درمان روانشناسي برخوردار شوند .
دستيابي به حمايت اجتماعي از اهميت ويژه اي برخوردار است زيرا بيمار نيازمند حمايت فيزيكي و اجتماعي است . ممكن است معتادين تزريقي در حالي با بيماري خود مواجه شوند كه از حمايت كمتري به ويژه از طرف خانواده دلسرد خود برخوردار هستند . ممكن است تكيه بيمار بر روي دوستانش در اين زمينه بسيار مهم باشد . در حقيقت با پيشرفت بيماري ، ممكن است حمايت ابتدايي به صورت بحراني براي گروه هاي حمايت كننده و ديگر بيماران مبتلا به HIV در آيد . شكل اصلي فشار رواني ، اشتغال فكري در مورد بيماري است كه مي تواند به سرعت فرد را به كام مرگ فرو برد ، همانند حالتي كه در ساير حوادث كشنده مثل سرطان ها ديده مي شود .
بيماران با بروز هر علامت جديد ، دچار هراس بيشتري خواهند شد زيرا ممكن است علامتي از پيشرفت بيماري باشد . در اين بيماران ، علايم اضطراب ممكن است به شكل حملات پانيك، بيقراري ، بي خوابي ، احساس تپش و اضطراب ، بي اشتهايي و تاكيكاردي بروز كند .
علايم افسردگي در اين بيماران به صورت احساس غمگيني ، نااميدي و احساس عدم حمايت بروز مي يابد . احساس گناه ، كاهش اعتماد به نفس ، خجلت ،‌بي ارزشي و سوگواري با طرد اجتماعي و انزواي بيمار شايع است . با پيشرفت بيماري ،‌عقيده خودكشي در بسياري از بيماران به ويژه آنها كه شاهد مرگ دوستان خود در اثر ايدز بوده اند ، تقويت مي گردد . عصبانيت ناشي از بيماري ،‌مراقبت پزشكي ، تبعيض و پاسخ مردم به بيماري وي ، اغلب سخت و طاقت فرساست . بيماران هميشه نسبت به انگيزه بقيه افراد در روابط با آنان مشكوك باشند .
به دليل اينكه عوارض عصبي ، رواني و اجتماعي ايدز شايع است ، همه بيماران بايد به كاركنان اجتماعي دسترسي داشته باشند تا حمايت فيزيكي و مالي آنها برنامه ريزي شده و به مراكز محلي درمان ايدز ارجاع داده شوند و مشاوره رواني براي پايش وضعيت رواني و روان درماني و درمان دارويي در صورت وجود علايم رواني انجام شود .
مواجه شدن با بيماري AIDS يا موارد HIV مثبت به طور مستقيم و غير مستقيم با صرف هزینه مادي همراه است ، به خصوص وقتي كه درآمد اقتصادي تحت تاثير بيماري قرار گيرد . افراد مبتلا به ويروس نارسايي ايمني انساني ممكن است استرس هايي به صورت نگراني در مودر استقلال اقتصادي و وظايف خانوادگي تجربه نمايند . مشاوره مي تواند به اينگونه افراد ، خانواده هايشان و به نوبه خود به جوامعي كه در آن زندگي مي كنند ، كمك نمايد تا با اين مشكلات مقابله كنند .
مشاوره همچنين حمايت مورد نياز براي تغيير در رفتار پر خطر و حفظ تغييرات ايجاد شده را فراهم مي كند .
مشاوره به افراد مبتلا كمك مي كند كه با مشكلاتشان به صورت فعال برخورد نمايند تا از اين زندگي لذت ببرند . آنان مي توانند با يادگيري حل مشكلاتشان و تصميم گيري توسط خودشان ، بر زندگي خود كنترل داشته باشند .
ايدز يك واقعيت است . بيماران و ساير افراد جامعه با اين واقعيت مواجهند . از اين رو لازم است تا نحوه برخورد صحيح با اين واقعيت را بدانند و به كار بندند .
زندگي با ايدز

اگر شما مبتلا به ايدز هستيد ،‌بكوشيد تا بدن خود را نيرومند نگهداريد .
بدين منظور لازم است تا :
۱ . رژيم غذايي شما سرشار از پروتئين ، ويتامين و كربوهيدرات باشد زيرا بدن شما براي بازسازي ، كسب انرژي و دفاع درمقابل عفونت ها به غذا نياز دارد ؛‌
۲ . به منظور حفظ سلامت ،‌تا حد امكان فعالبت بدني را حفظ كنيد و خواب منظم داشته باشيد . ورزش براي جلوگيري از افسردگي و اضطراب به شما كمك كرده و نوعي احساس خوب بودن ، سلامتي و مقاومت كلي را در شما تقويت مي كند ؛‌
۳ . تا حد امكان به كار ادامه دهيد ؛‌
۴ . خود را با فعاليت هاي معني دار و يا حداقل ،‌سرگرم كننده مشغول كنيد ؛‌
۵ . هر هيجان بدني و عاطفي را كنار بگذاريد ؛‌
۶ . با دوستان و فاميل معاشرت كنيد ؛‌
۷ . درباره بيماري وتشخيص خود با فردي صحبت كنيد ؛‌
۸ . در حين نزديكي جنسي از كاندوم استفاده كنيد ؛‌
۹ . براي حل مشكلات مربوط به سلامتي خود به سراغ خدمات پزشكي رفته و توصيه هاي مراقبتي از جمله خدمات مشاوره اي و اجتماعي را پيگيري كنيد ؛‌
۱۰. خدمات اجتماعي شامل خدمات پيشگيري چون ايمن سازي كودكان و نوزادان در مقابل HIV و AIDSمي باشد . با شناسايي عوامل استرس زا ، ميزان فشارهاي رواني را كاهش دهيد و درباره مسايل محتاط باشيد ؛‌
۱۱ . در مصرف سيگار زياده روي نكنيد ،سيگار براي همه زيان آور بوده و به ريه ها و ساير اعضاي بدن آسيب مي رساند و آنها را مستعد عفونت مي سازد . نوشيدن مفرط الكل نيز به بدن به خصوص كبد آسيب مي رساند و از هوشياري شما خواهد كاست . در اين صورت شما در معرض روابط جنسي نامطمئن و يا بيماري ها مقاربتي قرار خواهيد گرفت ؛‌
۱۲ . مراقب ابتلا به ساير عفونت ها باشيد ؛‌
۱۳ . شما قبل از تصميم به حاملگي مي بايد به توصيه هاي پزشكي براي حفظ سلامتي خود توجه كنيد . ممكن است فرزند شما با HIV متولد شود ؛‌
۱۴ . از داروهاي غير مجاز استفاده نكنيد . برخي از داروها اعتياد آور بوده و برخي ممكن است عوارض جانبي خطرناكي داشته باشند . پيش از مصرف دارو ،‌از توصيه مراقبين بهداشتي خود در مورد آن مطمئن شويد ؛‌
۱۵ . از منزوي ساختن خود پرهيز كنيد .
برخورد با بیماری
برخورد افراد با آلوده شدن به HIV ، به نگرش خود آنها و همچنين واكنش هاي اطرافيان مربوط است . اگر فرد آلوده احساس امنيت كند و مورد حمايت اطرافيان قرار گيرد ،‌راحتتر قادر خواهد بود كه آلودگي به HIV و يا بيماري را تحمل نمايد و به ديگر افراد مبتلا كمك نمايد . ولي اگر افراد آلوده به HIV به علت برخورد نامناسب اطرافيان منزوي شوند و در هراس زندگي كنند ممكن است دليل كمي براي مراقبت از خود داشته باشند و بيماري خود را از اطرافيان ،‌خانواده و شريك جنسي خود پنهان كنند . بايد به خاطر داشت كه افراد آلوده و حامل HIV  قبل از اينكه مورد حمايت قرار نگيرند ،‌از ديگران مراقبت نخواهند كرد و مي توانند غير مسئولانه رفتار كنند .
زماني كه دوست شما مبتلا به ايدز است :


 ۱ . حتي زماني كه دوست شما به طور جدي بيمار باشد و احساس كنيد كاري از دست شما ساخته نيست ،‌هنوز قادريد به او آرامش ببخشيد ؛‌
۲ . دوست خود را لمس كنيد يك فشار ساده دست و يا در آغوش كشيدن وي به او مي فهماند كه شما به اين موضوع اهميت مي دهيد ؛
۳ . به احساسات دوست خود پاسخ مثبت دهيد . زماني كه مي گريد ،‌ با او بگرييد و زماني كه مي خندد ،‌شما نيز بخنديد . سهيم شدن در اين اعمال دوستانه و صميمي ، عين سلامت است ؛‌
۴ . براي پاسخ دادن به نامه هايي كه دوست شما آنها را مشكل مي يابد و يا از آن اجتناب مي كند ، به او ياري دهيد ؛‌
۵ . به فردي كه از بيمار مراقبت مي كند ، سري بزنيد و در صورت نياز جاي او را بگيريد تا بتواند نفسي تازه كند ؛‌
۶ . پرسش درباره بیماری مانع ندارد . اما دقت كنيد آيا دوست شما مايل به سخن گفتن درباره آن هست يا خير . مي توانيد با پرسيدن (آيا مي خواهي درباره احساسات حرف بزني ؟ ) تمايل او را درك كنيد اما زماني كه پاسخ منفي بود ، دوست خود را تحت فشار نگذاريد .

نمونه هاي برخورد هاي اشتباه با بيماران مبتلا به ايدز
متاسفانه در زمينه HIV/AIDS برخي از حقوق انساني مبتلايان نقض مي شود . براي مثال افراد مبتلا به HIV/AIDS اغلب بد نام مي شوند يا مورد تبعيض قرار مي گيرند . برخي از حقوق انسان هاي مبتلا عبارتند از :
• حق بهره مند شدن از عدم تبعيض و تساوي در برابر قانون
• حق بهره مند شدن از بهداشت
• حق بهره مند شدن از زندگي خصوصي
• حق بهره مند شدن از كار
• حق بهره مند شدن از امنيت اجتماعي
• حق بهره مند شدن از دسترسي برابر به آموزش
• حق بهره مند شدن ازدواج و تشكيل خانواده
• حق بهره مند شدن از محافظت در برابر ظلم ، رفتار تحقير كننده يا غير انساني يا تنبيه بدني
• حق برخورداري از همه موارد حقوق كودك براي نمونه حق بهره مند شدن از آموزش و اطلاعات ، حق بهره مند شدن از حفاظت در مقابل بهره كشي اقتصادي و جنسي ، حق بهره مند شدن از حفاظت در مقابل كار كودكان ، حق بهره مند شدن از حفاظت در برابر جداسازي از خانواده يا حق بهره مند شدن از بالاترين سطح بهداشت و مراقبت پزشكي
مشاوره و انجام آزمايش HIV
اهداف انجام آزمايش و مشاوره در HIV به دو گروه تقسيم مي شوند : اول ، كمك به افراد غير آلوده به منظور ايجاد و استمرار رفتاري كه احتمال آلوده شدن آنها را كاهش دهد . دوم ، كمك به افراد آلوده به HIV براي جلوگيري از انتقال ويروس به ساير افراد . علاوه بر اين ، آزمايش و انجام مشاوره با افراد آلوده به ويروس اين امكان را مي دهد كه قبل از پيشرفت آلودگي به بيماري ايدز ، از مراقبت هاي پزشكي بهره مند شوند .
فوايد انجام آزمايش عبارتند از رفع بلاتكليفي و پيشگيري از انتقال HIV به سايرين . در صورت مثبت بودن نتيجه آزمايش ، بيمار مي تواند قبل از اينكه بيماري ايدز پيشرفت كند ،‌از دريافت سريع مراقبت هاي پزشكي سود ببرد . انجام آزمايش به زنان در معرض خطر كه تصميم دارند بچه دار شوند نيز كمك مي كند. مضرات انجام آزمايش عبارتند از ضربه روحي و احتمال محروميت از حقوق اجتماعي ، طرد شدن از خانواده ،‌تبعيض در مسايل بيمه و اشتغال .
اگر بيمار اخيراً ( در ۶ هفته گذشته ) در معرض HIV قرار گرفته باشد ، احتمالاً نتيجه آزمايش منفي خواهد بود و بايد به وي توصيه كرد كه آزمايش را سه تا شش ماه بعد مجدداً تكرار نمايد . علاوه بر آموزش بيمار از نظرمفهوم نتيجه منفي آزمايش و ( زمان انجام آزمايش ) ، بايد درباره مفهوم نتيجه مثبت آزمايش HIV نيز وي را  راهنمايي كرد . اين راهنمايي بدين صورت است : وي ممكن است با ويروس آلوده شده باشد ،‌مي تواند ويروس را به سايرين انتقال دهد ، به مراقبت هاي پزشكي و برنامه ريزي براي امور بهداشتي جنسي نياز دارد و برحسب سرعت پيشرفت عفونت ،‌ هنوز سال ها فرصت براي زندگي كردن دارد . اين اطلاعات در آماده سازي بيمار از نظر رواني براي مواجهه با آزمايش مثبت كمك كننده است . جلسه مشاوره قبل از انجام آزمايش همچنين زمان مناسبي براي بررسي مهارت هاي مواجهه بيمار و واكنش هاي احتمالي وي در مقابل آزمايش مثبت يا منفي و تسهيل طراحي يك برنامه مقابله با نتایج آزمايش محسوب مي گردد . ممكن است لازم باشد بيماران را به آوردن يك  فرد حامي در جلسه مشاوره پس از آزمايش تشويق نماييم.
مشاوره در ايدز يا عفونت نارسايي ايمني انساني دو هدف عمده دارد :


۱ . ارايه حمايت روان شناختي به كساني كه زندگيشان به وسیله اين عفونت تحت تاثير قرار گرفته است .
۲ . پيشگيري از عفونت نارسايي ايمني انساني و انتقال آن به افراد ديگر .
حمايت روانشناختي كه از طريق مشاوره ارايه مي شود ، سبب افزايش احساس مسئوليت فردي مورد نياز براساس پذيرش اطلاعات جديد و تغيير سبك زندگي مي گردد . و مشاوره به افراد كمك مي كند تا ماهيت مشكلات را كه با آن مواجه هستند ، مشخص نمايند و به طور واقع بينانه اي در مورد روش هاي كاهش فشار حاصل از اين مشكلات ، برخورد دوستان و خانواده تصميم گيري كنند . كمك به افراد براي كسب اطمينان از اين كه سبك زندگيشان را تغيير دهند ، يك بخش جدايي نا پذير از فرآيند مشاوره است .

****

مطالب داغ امروز :

کافئین مهم‏ترین عنصر موجود در چای است

کافئین به صورت محرک عمل می‏کند و بر سیستم عصبی تأثیر می‏گذارد. عمل تحریک‏آمیز بسیار …

ویروس زیکا

میلیون ها تن از مردم جهان در سراسر جهان این روزها علاوه بر نگرانی از …