ریفلاکس معده به مری چیست؟

مرداد ۲۷, ۱۳۹۱ توسط :   موضوع : مشروح اخبار, جهان پزشكي

بیماری ریفلاکس معده به مری (GERD) هنگامی رخ می‌دهد که عضله انتهای مری به طور کامل دهانه آن را نمی‌بندد، و در نتیجه محتویات تحریک‌کننده معده به داخل مری نشت می‌کنند. علائم این بیماری شامل سوزش سر دل و ترش کردن است.اگر شما این علائم بیماری را بیش از دو هفته داشته باشید، ممکن است به ریفلاکس یا GERD مبتلا باشید.

برخی داروها ممکن است به تخفیف علائم این بیماری کمک کنند.به کار بستن این توصیه‌ها هم ممکن است به کنترل علائم کمک کند:

از غذاهایی که ممکن است باعث سوزش سردل شوند، مانند غذاهای چرب، ادویه‌دار یا اسیدی پرهیز کنید
سعی کنیدوعده‌های غذایی‌تان کوچک باشد
از خوردن غذا درست پیش از خواب خودداری کنید و حداقل ۳ ساعت قبل از خواب چیزی نخورید
موقع خوابیدن زیر سر خود را ۱۰ تا ۱۲ سانتیمتر بالاتر ببرید
لباس‌های گشاد بپوشید
بعد از خوردن غذا، در وضعیت زانو در بغل ننشینید
وزن بدن‌تان را متعادل نگه دارید
رژیم غذایی خود را تغییر دهید و ترجیحا از غذاهای که دیر هضم هستند بپرهیزید
نوشیدنی های گازدار را کاملا از رژیم غذایی حذف کنید
از دراز کشیدن بعد از خوردن غذا پرهیز کنید

سوزش‌ سر دل‌

شرح بیماری
سوزش‌ سر دل‌ عبارت‌ است‌ از احساس‌ ناراحتی‌ در قسمت‌ فوقانی‌ دستگاه‌ گوارش‌. سوزش‌ سر دل‌ (که‌ با نام‌ برگشت‌ محتویات‌ معده‌ به‌ مری‌ نیز شناخته‌ می‌شود) یک‌ علامت‌ است‌ و نه‌ یک‌ بیماری‌. این‌ مشکل‌ ربطی‌ به‌ قلب‌ ندارد. سوزش‌ سر دل‌ می‌تواند در هر سنی‌ رخ‌ دهد، اما در افراد بالای‌ ۶۰ سال‌ شایع‌تر است‌. علایم‌ آن‌ غالباً با حمله‌ قلبی‌ اشتباه‌ گرفته‌ می‌شوند.

علایم‌ شایع‌
آروغ‌ زدن‌ یا برگشت‌ مختصر محتویات‌ معده‌ به‌ دهان‌، که‌ باعث‌ ترش‌ کردن‌ می‌شود. احساس‌ سنگینی‌، سوزش‌، یا ناراحتی‌ در قفسه‌ سینه‌ ، مشکل‌ در بلع‌ ، درد خفیف‌ یا احساس‌ نفخ‌ ،ندرتاً استفراغ‌

علل‌
سوزش‌ سر دل‌ همانطور که‌ گفته‌ شد ربطی‌ به‌ قلب‌ ندارد. این‌ حالت‌ به‌ دلیل‌ برگشت‌ اسید از معده‌ به‌ مری‌ رخ‌ می‌دهد. عضلاتی‌ که‌ قسمت‌ بالایی‌ معده‌ را می‌بندند شل‌ می‌شوند و به‌ این‌ ترتیب‌، مقداری‌ از محتویات‌ معده‌ وارد مری‌ شده‌ و پوشش‌ مخاطی‌ آن‌ را آزرده‌ می‌سازد.

عوامل‌ افزایش‌ دهنده‌ خطر

فتق‌ معده‌ (قسمتی‌ از معده‌ به‌ درون‌ قفسه‌ سینه‌ می‌رود)
زخم‌ مری‌
استرس‌
رژیم‌ غذایی‌ نامناسب‌؛ پرخوری‌
چاقی‌
سیگار کشیدن‌
مصرف‌ الکل‌
مصرف‌ داروهایی‌ مثل‌ آسپیرین‌، داروهای‌ مورد استفاده‌ در آرتریت‌ (التهاب‌ مفصل‌)، یا کورتیزول‌

پیشگیری‌
سیگار نکشید، الکل‌ ننوشید و پرخوری‌ نکنید. مقدار چربی‌ها، غذاهای‌ سرخ‌ شده‌، ادویه‌جات‌، قهوه‌، چای‌، و رب‌ گوجه‌ فرنگی‌ را در رژیم‌ غذایی‌ خود کم‌ کنید. بلافاصله‌ پس‌ از غذاخوردن‌ خم‌ نشوید، دراز نکشید، یا ورزش‌ نکنید. لباس‌ تنگ‌ نپوشید. زیر سرخود را به‌ هنگام‌ خوابیدن‌ بالا ببرید یا پایه‌های‌ سر تخت‌ را حدود ۱۵-۱۰ سانتی‌متر بالا آورید. اگر اضافه‌ وزن‌ دارید، وزن‌ خود را کم‌ کنید.

عواقب‌ مورد انتظار
علایم‌ را می‌توان‌ با درمان‌ کنترل‌ نمود، اما عود این‌ حالت‌ شایع‌ است‌.

عوارض‌ احتمالی‌
معمولاً انتظار نمی‌رود عارضه‌ای‌ رخ‌ دهد. سوزش‌ سر دل‌ که‌ به‌طور مکرر و به‌ مدت‌ طولانی‌ رخ‌ دهد ممکن‌ است‌ نشاندهنده‌ سایر بیماری‌ها مثل‌ زخم‌ معده‌ یا دوازدهه‌ باشد. اسید معده‌ ممکن‌ است‌ به‌ مری‌ آسیب‌ وارد کند.

درمان‌ : اصول‌ کلی‌
سوزش‌ سر دل‌ معمولاً در عرض‌ حدول‌ یک‌ ساعت‌ پس‌ از خوردن‌ غذا آغاز می‌شود و ممکن‌ است‌ تا چندین‌ ساعت‌ ادامه‌ داشته‌ باشد. معمولاً نیازی‌ به‌ مراقبت‌ پزشکی‌ نیست‌. خوردن‌ ضد اسید به‌ هنگام‌ بروز سوزش‌ سر دل‌ و رعایت‌ نکات‌ پیشگیری‌ قاعدتاً باعث‌ کنترل‌ علایم‌ می‌شوند.

داروها
برای‌ ناراحتی‌ خفیف‌ می‌توان‌ از شربت‌ معده‌ (ضد اسید) استفاده‌ کرد. شربت‌ معده‌ روی‌ مخاط‌ مری‌ را می‌پوشاند و اسید معده‌ را خنثی‌ می‌سازد. دوز معمول‌ عبارت‌ است‌ از یک‌ قاشق‌ غذاخوری‌ یک‌ ساعت‌ پس‌ از هر وعده‌ غذایی‌ و نیز قبل‌ از خواب‌. فعالیت در زمان ابتلا به این بیماری با تخفیف‌ علایم‌، کارهای‌ روزمره‌ خود را از سر گیرید.

رژیم‌ غذایی‌
از غذاها و نوشیدنی‌هایی‌ که‌ باعث‌ ترشح‌ زیاد اسید می‌شوند پرهیز کنید، از جمله‌ غذاهای‌ پر ادویه‌، قهوه‌، آب‌ میوه‌ ترش‌، یا الکل‌. خوردن‌ شکلات‌ باید کنار گذاشته‌ شود و مصرف‌ غذاهای‌ چرب‌ نیز محدود شود. غذا را در وعده‌های‌ بیشتر و حجم‌ کمتر در هر وعده‌ میل‌ کنید.

درچه شرایطی باید به پزشک مراجعه نمود؟

اگر بلع‌ غذا مشکل‌تر شود.
اگر به‌ هنگام‌ سوزش‌ سر دل‌ خون‌ بالا آورده‌ شود.
اگر سوزش‌ سر دل‌ علی‌رغم‌ درمان‌های‌ خانگی‌ ادامه‌ یابد.
در صورتی‌ که‌ علایم‌ زیر همراه‌ سوزش‌ سر دل‌ وجود داشته‌ باشند، ممکن‌ است‌ واقعاً حمله‌ قلبی‌ رخ‌ داده‌ باشد.
بنابراین‌ کمک‌ اورژانس‌ بخواهید: ـ تنگی‌ نفس‌ ـ تعریق‌ ـ درد در فک‌، گردن‌ و دست‌ ـ تهوع‌ یا استفراغ‌ ـ احساس‌ سرما و رطوبت‌

سوزش سر دل یا ترش کردن غذا

احساس سوزش در قسمت تحتانی قفسه سینه همراه با ترش کردن و احساس تلخی در دهان و گلو را “سوزش سر دل” می‌گویند.به این بیماری، “بازگشت اسید معده به مری” یا “رفلاکس معده” نیز گفته می‌شود.

سوزش سر دل می‌تواند بعد از خوردن یک غذای سنگین یا در هنگام خواب برای مدت چند دقیقه یا چند ساعت احساس شود.

علت این بیماری بسته نشدن دریچه ی بین مری و معده است؛ در نتیجه اسید معده به سمت مری برمی گردد، یعنی همان ” ترش کردن غذا” و این اسید، مری را تحریک می کند و سبب درد و سوزش سر دل می‌شود.

وقتی که غذا بلعیده می شود، از طریق مری پایین آمده و به سمت معده می رود. در محل ورود و خروج معده، ماهیچه‌های حلقوی وجود دارند که به آنها اصطلاحاً اسفنکتر(SPHINCTER) گفته می شود و به عنوان دریچه عمل می کنند. وقتی غذا به معده می رسد، دریچه یا اسفنکتر بالایی معده باز شده و اجازه می دهد که غذا وارد معده شود. سپس این دریچه بسته می شود تا غذا و شیره گوارشی در معده نگهداری شوند. اگر این اسفنکتر خراب شود یا نشتی داشته باشد، شیره گوارشی که حاوی اسید معده نیز می باشد، به سمت بالا رفته و وارد مری می گردد. البته برگشت اسید معده به مری ممکن است به دلیل افزایش اسید معده نیز باشد.

ترش کردن غذا وقتی ایجاد می شود که اسید معده به مری برگردد. این اسید، مری را تحریک می کند و سبب درد و سوزش سر دل می‌شود.
اگر سوزش سر دل زیاد طول بکشد ممکن است التهاب مخاط مری را به وجود آورد.در صورت پیشرفت التهاب مخاط مری، مری تنگ ‌شده و امکان دارد دچار خونریزی شود و بلع نیز با مشکل مواجه می شود.

سوزش سر دل می‌تواند نشانه‌ای از وجود زخم باشد.

توصیه های لازم برای جلوگیری از سوزش سردل:

- از دراز کشیدن بعد از خوردن غذا پرهیز کنید.

- بعد از خوردن غذا، در وضعیت زانو در بغل ننشینید.

- حداقل ۳ ساعت قبل از خواب چیزی نخورید.

ـ موقع خوابیدن زیر سر خود را ۱۰ تا ۱۲ سانتیمتر بالاتر ببرید.

- موقع خوابیدن به پهلوی راست و کمی خمیده بخوابید.

- تعداد دفعات وعده ی غذا را زیاد و حجم آن را کم کنید تا معده تان زیاد پُر نشود.

- در طی روز زیاد دولا و راست نشوید.

ـ اگر اضافه وزن دارید، وزنتان را کم کنید.

ـ از پُرخوری پرهیز کنید.

- باید از خوردن وعده های غذایی خیلی سنگین و چرب بپرهیزید.

- سعی کنید همراه وعده های غذایی آب نخورید.

ـ از خوردن غذاهای اسیدی مثل انواع گوشت،حبوبات و تخم مرغ پرهیز کنید، زیرا ترشح اسید معده را بسیار افزایش می دهند.

- مصرف میوه های ترش و اسیدی مثل انواع آلو و گوجه ، غذاهای تند(ادویه دار) و نوشابه های گازدار را کاهش دهید.

- موادی مثل نعنا، قهوه ، شکلات و الکل را مصرف نکنید.

- اگرزخم یا التهاب معده دارید، از خوردن میوه ی خام پرهیز کنید.

- لباس‌های تنگ نپوشید و کمربندتان را محکم نبندید.

- اگر سیگاری هستید، سیگار کشیدن را ترک کنید.

- درمان این بیماری اغلب با خوردن آنتی‌ اسیدها بهبود می‌یابد. داروهای آنتی اسید، اسید موجود در معده را خنثی می‌کنند. سعی کنید آنتی اسیدی مصرف کنید که هم «هیدروکسید منیزیم» و هم «هیدروکسید آلومینیوم» داشته باشد.

اگر تغییر سبک زندگی و مصرف آنتی اسید در بهبود علائم شما کمکی نکرد، به پزشک مراجعه کنید تا داروی دیگر یا یک سری آزمایش برای شما تجویز کند. این آزمایشات شامل عکس برداری از قفسه سینه برای بررسی وجود زخم، ارزیابی وضعیت اسید داخل مری، آندوسکوپی مری و پیدا کردن باکتری مولد زخم است.

پایگاه اطلاع رسانی پزشکان شفا

  • مجله اطلاعات پزشکی



همکاران ما از نظرات و پیشنهادات شما استقبال می نمایند

نظر يا مطلب خود درباره اين مقاله را بفرماييد
اگر مي خواهيد تصويري در كنار نظر شما نشان داده شود اينجا را امتحان كنيد . gravatar