پزشکان بدون مرز درمان
خبر فوری
خانه / مشروح اخبار / آفت‌هاي دهاني (canker sores) زخم‌هاي دردناك غیر سرطاني است
مجله پزشکی

آفت‌هاي دهاني (canker sores) زخم‌هاي دردناك غیر سرطاني است

آفت‌هاي دهاني (canker sores) زخم‌هاي دردناكي هستند كه درون دهان و اغلب در پايه لثه‌ها، درون گونه‌ها يا لب‌ها، روي كام نرم يا روي زبان به‌وجود مي‌آيند. اين آفت‌ها معمولا نيازي به درمان ندارند و خودبه‌خود برطرف مي‌شوند. رعايت بهداشت دهان و دندان مي‌تواند به پيشگيري از بروز اين آفت‌ها كمك كند.

استرس و خستگي، از عوامل بروز آفت است. مواد غذايي حاوي آهن و ويتامينB12 در بهبود علائم آفت مؤثرند. اين بيماري گاهي با سرطان دهان اشتباه گرفته شده و موجب ترس و واهمه بيمار مي‌شود در حالي‌كه مهم‌ترين علل بروز آن عوامل محيطي است.

دكتر آرش عزيزي، متخصص بيماري‌هاي دهان و دندان به همشهري گفت: استرس، خستگي و كمبود آهن از مهم‌ترين دلايل بروز آفت دهان است و با توجه به اينكه درمان قطعي ندارد مي‌توان با مصرف داروهاي موضعي، سوزش و درد آفت را كاهش داد.
همچنين كمبود آهن، كمبود ويتامينB12 و اسيد‌فوليك، وراثت و ژنتيك و عادت ماهانه از مهم‌ترين دلايل بروز آفت دهان است.

وي تأكيد مي‌كند: با توجه به اينكه آفت دهان درمان قطعي ندارد، توصيه مي‌شود  درصورت ابتلا به اين عارضه سعي شود ابتدا عوامل محيطي را برطرف كرد. همچنين با مصرف داروهايي مانند مسكن‌ها، شربت آنتي‌هيستامين  يا كورتون نيز مي‌توان سوزش و درد آفت را كاهش داد. گنجاندن مواد غذايي سرشار از آهن، ويتامينB12 و اسيد فوليك در رژيم غذايي نيز در بهبود علائم آفت مؤثر است. حساسيت به بادمجان و فلفل، آفت را تشديد مي‌كند.
 اين متخصص بيماري‌هاي دهان و دندان اظهار كرد: تأثير مصرف برخي مواد مانند رب‌انار در بهبود علائم آفت اثبات نشده است و تنها توصيه، رفع عوامل محيطي مانند استرس است.

اين عوامل ممكن است خطر ابتلا شما به آفت دهاني را افزايش دهند:
– سابقه خانوادگي آفت دهاني
– تضعيف دستگاه ايمني
– گاز گرفتن درون گونه يا زبان
– انجام اعمال دندانپزشكي
– استرس يا تغييرات سطوح هورمون‌ها
– نقصان ويتامين‌ها يا مواد معدني مانند آهن، اسيد‌فوليك، يا ويتامينB12
– آلرژي غذايي
– ابتلا به عفونت ويروسي
 براي كمك به كاهش درد ناشي از آفت‌هاي دهاني به اين توصيه‌ها عمل كنيد:
– از داروهاي مسكني كه در داروخانه‌هاي براي تخفيف درد آفت عرضه مي‌شوند، استفاده كنيد.
– دهان خود را با محلول آب نمك يا دهان‌شويه شست‌وشو دهيد.
– محلول رقيق پراكسيد هيدروژن (يك قسمت پراكسيد هيدروژن در يك قسمت آب) تهيه كنيد  و آن را بـا سـوآب پنبــه‌اي روي آفت‌ها بـماليـد.
– از غذاهاي داغ و تند كه ممكن است باعث بدترشدن آفت‌ها شوند، اجتناب كنيد.

20درصد مردم به اين عارضه مبتلا مي‌شوند

عضو هيأت علمي دانشگاه علوم پزشكي تهران گفت: آفت‌هاي دهاني يكي از شايع‌ترين بيماري‌هاي دهاني است كه 20درصد مردم به اين عارضه مبتلا مي‌شوند.
فرزانه آقاحسيني با بيان اينكه آفت‌هاي دهاني به 3 شكل ديده مي‌شوند اظهار داشت: نوع اول آفت‌هاي دهاني كه شايع‌ترين نوع آنها هم هستند به‌صورت زخم‌هاي كوچك، منفعل و چندتاچندتا بروز مي‌كنند. نوع دوم، زخم‌هاي خيلي بزرگ است و نوع سوم كه كمتر شايع است به‌صورت تبخالي است كه 50 تا 60 زخم در كنار هم ايجاد مي‌شوند.

وي با بيان علت‌هاي ابتلا به اين عارضه تصريح كرد: علت‌هاي ارثي از نظر ابتلاي پدر يا مادر يا هر دو به اين عارضه نخستين موضوعي است كه بايد بررسي شود زيرا احتمال ابتلاي فرزندي كه پدر و مادر مبتلا دارد بيشتر مي‌شود.

اين متخصص بيماري‌هاي دهان ادامه داد: سوء تغذيه كه بيشتر از همه آنها كمبود آهن، B12 و اسيدفوليك مهم است از ديگر عوامل ابتلا به آفت دهان است و بيشتر در افرادي كه بدون نظر پزشك شروع به گرفتن رژيم لاغري مي‌كنند ديده مي‌شود. چرا كه رژيم‌هاي لاغري به نخستين چيزي كه ضربه مي‌زنند ذخاير ويتاميني بدن است.

وي گفت: كنارگذاشتن گوشت قرمز از رژيم غذايي، استرس و هيجانات و تغييرات هورموني از ديگر مواردي است كه مي‌تواند فرد را به اين عارضه دچار كند. آقاحسيني خاطرنشان كرد: براي درمان ابتدا بايد مشخص شود عامل ايجاد آفت عواملي مانند استرس و تغييرات هورموني است يا نه كه اگر اين دو باعث ايجاد آفت باشند بايد با تزريق كورتون به داخل ضايعه آن را درمان كرد.

همچنين تزريق كورتون كه باعث ابتلاي افراد به پوكي استخوان و ضايعات مفصلي نخواهد شد مي‌تواند تا 4ماه اطراف ضايعه را از زدن آفت مصون نگهدارد اما اگر علت ايجاد آفت موارد زمينه‌اي است بايد علل زمينه‌اي درمان شود. زخم‌هاي آفتي مي‌تواند بسيار دردناك باشد و با فعاليت‌هاي روزمره بيمار تداخل ايجاد كند. از طرف ديگر اين زخم‌ها مي‌توانند آزار اندكي را براي بيمار ايجاد كنند.

علت ايجاد آفت چيست؟

مكانيسم دقيق ايجاد آفت هنوز به درستي روشن نيست. ولي به‌نظر مي‌رسد واكنش‌هاي ايمني بدن بيمار در ايجاد آن دخيل باشد. زخم‌هاي آفتي وقتي ايجاد مي‌شوند كه به دلايل نامشخص سيستم ايمني بيمار وجود يك مولكول ناشناخته را اعلام مي‌دارد. حضور اين مولكول‌ها باعث حمله لنفوسيت‌ها خواهد شد. (همانند حمله همين سلول‌ها به بافت پيوند شده به بيمار). نتيجه اين فرايند پيدايش زخم‌هاي آفتي خواهد بود.

هرچند درمان قطعي‌اي براي آفت وجود ندارد ولي روش‌هايي وجود دارد كه در كاهش مدت زمان حضور زخم و نيز كاهش درد و ناراحتي بيمار مؤثر است.

1- استفاده از خميردندان‌هايي كه حاوي سديم لوريل‌سولفات نباشند.
2- استفاده از محصولاتي كه با ايجاد يك لايه محافظ روي زخم‌ها مانع تحريك آنها توسط عوامل محيطي مي‌شوند.
3- داروهايي كه سطح زخم‌هاي آفتي را شست‌وشو مي‌دهند.
4- داروهاي گياهي: برخي عصاره‌هاي گياهي باعث تخفيف علائم بيماران آفتي مي‌شوند.
5- مصرف مرتب وروزانه ماست كه محتوي لاكتوباسيلوس اسيدوفيلوس باشد.
6- كاهش عوامل آسيب‌زننده (تروماتيك) دهان مثل دندان‌هاي شكسته، جرم زياد، پركردگي‌هاي تيز و… .
7- رعايت بهداشت دهان به‌صورت دقيق و منظم
8- عدم‌مصرف غذاهايي كه ايجاد آفت را تشديد مي‌كنند (مثل غذاهاي آلرژيك).
9- درصورت كمبود تغذيه‌اي بايستي مكمل مولتي‌ويتامين مصرف شود.
10- عدم‌مصرف غذاها و مايعات محرك مثل آب‌ليمو يا رب‌گوجه .
11- كاهش استرس.

hamshahrionline

مطالب داغ امروز :

علائم کودک بيش فعال

داشتن ۶ علامت يا بيشتر از علائم اختلال كم توجهي يا بيش فعالي كه بايد …

همسفر خوب

برای خیلی ها این دغدغه مطرح می شود که «تعطیلات عید کجا بریم؟». بر عکس …