پزشکان بدون مرز درمان
خبر فوری
خانه / فيزيولوژي / املاح معدني ( يد )
مجله پزشکی

املاح معدني ( يد )

املاح معدني ( يد )

 

مهمترين عواملي که در جذب آهن اثر دارند ، دو دسته هستند :

1- عواملي که جذب آهن را کم مي کنند يا مانع جذب آهن مي شوند ، مخصوصاً اکسالاتهايي که در سبزي ها وجود دارد مثل ريواس ، اسفناج همچنين صرف چاي بعد از غذا.

2-عواملي که باعث تسريع و بهبود جذب آهن مي شوند مثل ويتامين C ، ميوه ها، آب ميوه ها، پروتئينهاي حيواني ، مس و ويتامين B12  .

اشاره کرديم که خانمها در دوران بارداري در سنين 15 تا 49 سالگي و بچه ها در سنين رشد مهمترين گروههايي هستند که از کمبود آهن رنج مي برند. در جلسه قبل اشاره اي به علائم کم خوني ، فقر آهن و همچنين به روي که يکي از ريز مغذي هايي است که کمبود آن براي اولين بار در ايران و سپس در مصر به اثبات رسيده بود ، کرديم .

يد :

يد يکي از ريز مغذيهايي است که به ميزان 20 تا 50 ميلي گرم در بدن انسان وجود دارد ، که حدود 70 تا 80 درصد آن در غده تيروئيد وجود دارد. اين ريز مغذي که مقدارش بسيار ناچيز است چه تأثير سوئي بر رشد مغزي و جسمي انسان دارد. حدود يک ميليارد نفر از کمبود يد رنج مي برند و 20 ميليون نفر گواتر دارند . در ايران به طور گسترده کمبود يد وجود دارد . چند سالي است که وزارت بهداشت و وزارت صنايع اقدام به تهيه نمک يد دار براي رفع اين مشکل کرده اند.

يد در مواد غذايي مختلفي وجود دارد ، بهترين منابع غذايي يد انواع سبزي هاي سبز و ريشه ها مثل اسفناج است .

وجود يد در مواد غذايي بستگي به وجود آن در خاک منطقه دارد. اگر خاکمنطقه اي از نظر يد فقير باشد غذاهاي توليد شده در آن منطقه از نظر يد فقير خواهد   بود. اگر يد آبي در منطقه اي از 2 ميکروگرم در ليتر کمتر بود ، مسلماً مشکل کمبود يد در آن منطقه وجود دارد . بعد از سبزي ها و ميوه ها طبيعتاً فرآورده هاي دريايي مخصوصاً ماهيهاي آب شور ، مهمترين منبع يد هستند. با وجود اين بستگي به آب دريا دارد که يد در آن وجود دارد يا نه . به عنوان مثال بر اساس بررسي هاي انجام شده آب درياي خزر از يد فقير است و بر عکس آب خليج فارس از نظر يد غني است. بنابراين درست نيست که بگوئيم همه فراورده هاي دريا از يد غني هستند .

يد در دستگاه گوارش به راحتي جذب مي شود ، پس از جذب به غده تيروئيد مي رود، قسمت قابل توجهي از آن توسط غده تيروئيد برداشت مي شود و راه دفع يد از طريق ادرار است. بنابراين يکي از آزمايشهايي که مي توان براي تشخيص يد انجام داد ، اندازه گيري يد خون است. البته يد به اشکال مختلف در خون وجود دارد که به دليل غير قابل نفوذ بودن ، يد متصل به پروتئين در درون گلبولها ، براي اندازه گيري از اين نظر مناسب است.

يد با اسيد آمينه تيروزين ترکيب مي شود و در ابتدا مونو يد و تيروزين و دي يد و تيروزين و سپس تري يد و تيروزين و تترا يد و تيروزين را تشکيل مي دهد . تترا يد و تيروزين با تيروگلوبولين ترکيب مي شود و بدين ترتيب در غده تيروئيد ذخيره مي شود .

در صورت وجود کمبود يد يا به هر دليلي که غده تيروئيد بزرگ شود ، فرد دچار گواتر مي شود.

دو نوع گواتر وجود دارد که عبارتند از :

1- گواتر ساده

2- گواتر سمي

 در گواتر ساده علي رغم اينکه غده تيروئيد بزرگ مي شود اما با مکانيسم هاي جبراني تيروکسين کافي تهيه مي شود . بنابراين مشکلي از نظر تيروکسين نداريم. منتها غده تيروئيد بزرگ شده است. در صورتيکه در گواتر سمي تيروکسن کافي توليد نمي شود و سلامتي فرد به طور جدي در معرض خطر قرار مي گيرد و بايد اقدامات پزشکي صورت گيرد. اگر درمان دارويي موثر نشود، عمل جراحي صورت مي گيرد .

 در بررسي هاي علمي گواتر درجه بندي مي شود :

1- گواتر درجه يک ( A) : بزرگي غده تيروئيد در آن قابل لمس نيست. در معاينه زير انگشتان پزشک معالج لمس مي شود.

2-گواتر درجه يک ( B ) : بزرگي غده به گونه اي است که اگر فرد سر را بالا نگاه دارد و آب دهانش را قورت دهد. از حرکتي که در اين ناحيه ايجاد مي شود ، بزرگي غده تيروئيد قابل رويت است.

3- گواتر درجه دو : هنگامي که بيمار سرش را راست نگه مي دارد غده قابل رويت است.

4- گواتر درجه سه : غده کاملاً بزرگ است ، به طوري که از فاصله دور هم نمايان است در اين حالت ممکن است پوشيدن و در آوردن لباس براي بيمار مشکل ايجاد کند.

اگر مادر در دوران بارداري دچار کمبود باشد احتمال اينکه فرزند کرتين يا عقب مانده ذهني به دنيا آيد زياد است . در مناطقي که کمبود يد وجود دارد توجه به دختران در سنين بلوغ و مادران باردار اهميت ويژه اي دارد . زيرا عدم توجه به دوران بارداري خطر تشکيل غده تيروئيد ناقص و در نتيجه تولد نوزاد کرتين يا عقب مانده ذهني را بالا مي برد.

در مناطقي که کمبود يد وجود دارد مشکل کمبود يد را از طريق زير مي توان جبران کرد :   

1-  مواد غذايي را از جايي وارد کنيم که مطمئن باشيم غني از يد است .

2- اضافه کردن يد به نمک طعام ، شکر و آب .

اما ثابت شده است که بهترين شيوه استفاده از نمک يد دار است که وزارت بهداشت و صنايع چند سالي است که نمک يد دار تهيه شده در دسترس همگان قرار مي دهد .

البته اگر در منطقه اي کمبود يد وجود نداشته باشد ، مصرف نمک يد دار نگران کننده نيست. مقدار يدي که در نمکها وجود دارد ، حتي اگر برابر اين مقدار هم باشد عارضه و مشکلي ايجاد نمي کند.

علاوه بر کمبود يد که مي تواند ايجاد گواتر کند . در برخي از مناطق آب هاي آلوده نيز مي توانند باعث ايجاد گواتر شوند . در مناطقي که آب هاي زير زميني بالاست و نزديک به دريا هستند به علت آلوده شدن آب آشاميدني با آب فاضلاب مي توانند ايجاد گواتر کنند.

بعضي از مواد غذايي که داراي ترکيبات گوگردي هستند مثل شلغم و کلم گواتر زا هستند.

املاح منيزيم ( فلوئور )

 دو نوع گواتر وجود دارد :

1- گواتر ساده ( که با مکانيسمهاي جبراني ، تيروکسين کافي توليد مي شود )

2- گواتر سمي ( تيروکسين کافي توليد نمي شود )

مادران بارداري که کمبود يد دارند ، نوزادان آنها دچار کرتين ( اختلال در رشد مغزي و جسمي ) مي شوند . در مناطقي که کمبود يد وجود دارد ، بهترين روش براي تأمين يد مورد نياز استفاده از نمک يد دار است . با کمک وزارت ارشاد و صنايع چند سالي است که در ايران از نمک يد دار استفاده مي شود.

 منيزيم :

منيزيم يکي از عناصر معدني مهم و دومين کاتيون درون سلولي بعد از پتاسيم است که اعمال حياتي مختلفي را انجام مي دهد . منيزيم در ساختمان آنزيمهايي که در متابوليسم انرژي نقش دارند شرکت دارد . بنابراين عنصر معدني مهمي است . منيزيم در سبزي هاي سبز رنگ به فراواني يافت مي شود ، در کلروفيل يا رنگ دانه هاي سبزي ها وجود دارد بنابراين هر چه سبزي سبزتر و پر رنگ تر باشد از منيزيم غني تر است .

البته در حبوبات نيز منيزيم وجود دارد . مقدار نياز روزانه به منيزيم در بالغين 200 تا 250 گرم و در دوران بارداري و شيردهي 400 ميلي گرم است .

در صورتي که مقدار مصرف سبزيها کم باشد و ورزشکاراني که کمبود اين عنصر را داشته باشند، مي تواند خطر آفرين باشد . زيرا در مراحل اوليه باعث انبساط رگها ، رنگ پريدگي ، تشنج و در نهايت منتهي به مرگ مي شود .

فلوئور :

در سال 1903 براي اولين بار در کلرادوي آمريکا يک دندان پزشک متوجه شد مردمي که از آبهاي داراي فلوئور استفاده مي کنند استحکام دندانهايشان بيشتر مي شود اما لکه هاي قهوه اي رنگي روي دندانهايشان ايجاد مي شود . مطالعات بعدي نشان داد که اگر ميزان فلوئور آب حدود يک ميلي گرم در ليتر يا به طور متوسط بين هفت دهم تا يک و نيم ميلي گرم باشد حداقل 60 درصد کاهش پوسيدگي دندان داريم و لکه هاي قهوه اي رنگ ايجاد نمي شود .

بررسي ديگري در آمريکا انجام شد . دو منطقه انتخاب شد که آب آنها کمتر از 7 درصد ميلي گرم در ليتر يا PPM ( Parts Permillion ) فلوئور داشت . به آب يکي از مناطق فلوئور اضافه کردند و به آب منطقه ديگر فلوئور اضافه نشد . بعد از گذشت 10 سال کودکان را مورد مطالعه قرار دادند . مشاهده کردند کودکاني که بعد از 10 سال از اضافه شدن  فلوئور ، 16 ساله شده اند 40 درصد پوسيدگي دندانهايشان نسبت به منطقه اي که به آب آن فلوئور اضافه نشده بود کاهش يافته است . و در کودکان 12 ساله در حقيقت 48 درصد از پوسيدگي دندانها کاهش يافته بود . بدين ترتيب اگر از بدو تولد بتوان فلوئور را به آب آشاميدني اضافه کرد يا فلوئور مورد نياز بدن را تأمين کرد ، خطر پوسيدگي دندان ها کاهش مي يابد . ضمن اينکه مطالعات بعدي نشان داد اصولاً مردمي که از آبهايي استفاده مي کنند که فلوئور کافي را دارد در آينده کلسي فيکاسيون عروق قلبي مخصوصاً عروق کروندو آئورت کمتر اتفاق مي افتد .

اما اگر ميزان فلوئور از يک و نيم PPM تجاوز کند و به 2 برسد فلوئورزيس دنداني شروع مي شود و اگر به 5/2 برسد معمولاً نشانه هاي انباشت فلوئور در دندانها که فلوئورزيس نام دارد مشاهده مي شود .

نکته مهم اين است که اگر فلوئور آب در حد 5/2 PPM باشد فلوئورزيس ، زيبايي دندانها را از بين مي برد . منظره عمومي دندانها گچ مي شود و شفافيت و براقي آنها را از بين مي برد.

روي اين حالت کج دندانها ، يک نوار براق وجود دارد و روي اين نوار براق لکه هاي قهوه اي رنگ ديده مي شود . زماني که فلوئور آب در حد 5/2 PPM يا ميلي گرم در يک ليتر است فلوئورزيس زيبايي دندانها را از بين مي برد اما باعث استحکام دندانها مي شود . در حالي که وقتي مقدار فلوئور آب از حد 5/2 PPM بيشتر شود و مخصوصاً زماني که به 5 تا 6 PPM برسد فلوئورزيس باعث استحکام دندانها نمي شود بلکه موجب تخريب بافت دنداني مي شود و دندانها کاملاً قهوه اي رنگ شده و به مرور زمان پوسيده و پوک مي شوند و کم کم مي ريزند. اگر فلوئور آب به بيش از 10 PPM برسد براي افرادي که بيش از 30 سال در چنين منطقه اي زندگي مي کنند نه تنها دندانها از بين مي رود بلکه تئوزيز استخواني هم ايجاد مي شود. به گونه اي که اگر از ستون فقرات اين افراد راديولوژي تهيه کنيد يک لايه ستون يکنواخت به همراه زوائدي ديده مي شود و افراد از دردهاي استخواني به شدت رنج مي برند.

نکته اي که حائز اهميت است اين است که در مناطقي که فلوئور آب زياد است فلوئورزيس در دندانهاي شيري معمولاً مشاهده نمي شود اما در دندانهاي دائمي مشاهده مي شود .

جذب فلوئور به آساني در دستگاه گوارش از معده شروع مي شود و پس از جذب از طريق ادرار دفع مي گردد . حدود 90 درصد فلوئور مواد غذايي جذب مي گردد ، قسمتي که لازم است توسط دندانها و استخوانها استفاده مي شود و مابقي از طريق ادرار دفع مي گردد .

وجود فلوئور در مواد غذايي مانند يد بستگي به خاک آن منطقه دارد ، اگر خاک منطقه فلوئور داشته باشد آب و مواد معدني منطقه از نظر فلوئور غني هستند . فلوئور در انواع سبزيها ، چاي و قهوه وجود دارد. اگر چاي را بدون قند بخوريم .

املاح معدني ( کلسيم ، آهن )

آيا شما فکر مي کنيد کمبود کلسيم مي تواند عوارضي را در بدن ايجاد کند ؟ در هنگام کمبود کلسيم با چه مشکلاتي مواجه مي شويد ؟

 تعادل کلسيم در بدن :

حفظ تعادل کلسيم با رژيم هاي غذايي متفاوت امکان پذير است . زيرا بدن انسان تا حدودي داراي قدرت تطابق در جذب کلسيم است . يعني در مواقعي که با کمبود مواجه شود ميزان جذب را بالا مي برد و وقتي دريافت بالا مي رود ، مي تواند جذب را تا حدودي کم کند .

به طور متوسط جذب کلسيم از رژيم غذايي حدود 25 تا 30 درصد است . يعني حداکثر 3/1 کلسيم مورد نياز بدن از رژيم غذايي جذب مي شود .

دفع کلسيم :

دفع کلسيم از طريق شير : کلسيم جذب نشده از غذا در مادري که شير مي دهد از طريق مدفوع دفع مي شود . مقدار کلسيم دفعي از طريق ادرار روزانه متغير است و بستگي به دريافت غذايي اشخاص دارد . معمولاً حدود 50 تا 200 ميلي گرم کلسيم روزانه از طريق ادرار دفع مي شود .

 

کلسيمي که مادر از طريق شير از دست مي دهد متغير است و بر حسب ميزان توليد شير ، معمولاً 150 تا 300 ميلي گرم است . مادري که خوب تغذيه شود و حدود 5 واحد لبنيات دريافت کند معمولاً کلسيم مورد نيازش تأمين مي شود .

در دوران بارداري در سه ماهه آخر بارداري ، حدود 28 گرم کلسيم از خون مادر برداشت مي شود و در استخوانهاي جنين رسوب مي کند .

نکته اي که حائز اهميت است اين است که در زمان بارداري زنان بايد 1200 ميلي گرم کلسيم دريافت کنند . با وجود اين در مادراني که کمتر از اين ميزان مصرف مي کنند علائمي که مبتني بر برداشت کلسيم و نرمي استخوان باشد کمتر مشاهده مي شود ، زيرا هنگامي که نياز بالا مي رود احتمالاً با تطابق جذب کلسيم ( از مقداري که ذکر کرديم ) ممکن است بالا برود ، بنابراين کمتر با مشکل روبرو مي شويم . مگر اينکه با زايمانهاي مکرر و با فاصله هاي کوتاه داشته باشيم که کلسيم برداشت شده در زمان بارداري نتواند جايگزين شود و پس از زايمان و دوران شيردهي دچار نرمي استخوان شود .

مهمترين منابع غذايي کلسيم :

شير ، ماست ، پنير و کشک يا به طور کلي لبنيات مهمترين منابع کلسيم هستند . البته در سبزيها ( حدود 10 درصد ) نيز کلسيم وجود دارد . ساير مواد غذايي حتي حبوبات و غلات نيز حدود 7 و 8 درصد کلسيم مورد نياز بدن را تأمين مي کنند . البته از آنجا که در ايران مصرف نان زياد است. ممکن است سهم غلات در تأمين کلسيم به بيش از 10 درصد برسد . گوشت ، مرغ و ماهي حدود 5 تا 6 درصد کلسيم مورد نياز بدن را تأمين مي کنند و اينها همه بستگي به سهم اين مواد غذايي در رژيم دارد . مثلاً گروههاي مرفه جامعه 6 درصد از کلسيم مورد نياز بدنشان از طريق گوشت ، ماهي ، مرغ که مصرف بيشتري دارند ، تأمين مي شود . ولي در طبقات فقير که مقدار دريافت اين گونه مواد غذايي کمتر است ، اين دسته از مواد غذايي جايگاه زيادي در تأمين کلسيم آنها ندارند.

کمبود کلسيم :

معمولاً کلسيم خون در شرايط طبيعي حدود 9 تا 11 ميلي گرم در 100 ميلي ليتر خون است. زماني که کلسيم خون پايين بيايد و به 7 ميلي ليتر خون برسد علائم     هيپو گليسمي ظاهر مي شود و زماني که به 5 ميلي گرم در 100 ميلي ليتر خون برسد علائم هيپو گليسمي که به صورت تشنج و حرکات تتاني ( انقباضات غير ارادي در   عضلات ) مي تواند بروز کند .

در دو حالت ممکن است کلسيم خون پايين بيايد اما علائم هيپو گليسمي ظاهر نشود :

1- زماني که فرد دچار کمبود پروتئين است و آلبومين خون وي پايين بيايد. همانطور که مي دانيد معمولاً کلسيم به سه صورت در خون وجود دارد حدود 35 تا 40 درصد از کلسيم به صورت متصل به پروتئين است ، حدود 55 تا 60 درصد به صورت يونيزه است و 5 درصد غير يونيزه و قابل نفوذ است . زماني که پروتئين يا آلبومين خود کاهش يابد کلسيم متصل به پروتئين هم کاهش پيدا مي کند . هنگامي که کلسيم يونيزه خون کاهش پيدا مي کند علائم هيپو گليسمي ظاهر مي شود .

2- اگر فرد دچار آلکالوز شده باشد يعني PH خون بالا رود و بدن براي حفظ PH خون مقدار زيادي کلسيم از دست مي دهد و در اين حالت کلسيم خون از حد طبيعي پايين تر مي آيد ولي علائم هيپو گليسمي ظاهر نمي شود .

آهن

عنصر ديگري که در اين برنامه مورد مطالعه قرار مي دهيم آهن است . مقدار آهن موجود در بدن يک فرد بالغ حدود 3 تا 5 گرم است . کمبود اين مقدار ناچيز آهن مي تواند بر سلامتي انسان ، فعاليت روزانه ، تمرکز ذهني اثرات سوئي داشته باشد . بنابراين مقدار مهم نيست ، زيرا اگر همين مقدار کم ، به اندازه کافي تأمين نشود مي تواند عوارض بسيار شديدي را در انسان ايجاد کند .

آهن اعمال مختلفي را در بدن انسان انجام مي دهد از قبيل :

1- قسمت اعظم آهن در ساختمان هموگلوبين خون به کار مي رود که در جابجايي گازهاي تنفسي، رساندن اکسيژن به بافتها و دفع گاز کربنيک نقش اساسي  دارد .

2- درساختمان آنزيمهاي مختلف نقش دارد .
3- شرکت در ساختمان هموگلوبين و ميوگلوبين عضلات است ( مهمترين وظيفه آهن است ).

حدود 25 تا 30 درصد آهن به صورت ذخيره در کبد ، طحال و مغز استخوان قرار دارد. آنچه که بايد دانست اين است که مقدار آهني که روزانه جذب بدن انسان مي شود و متابوليزه مي شود از گردونه خارج مي شود ، معمولاً روزانه حدود 1 ميلي گرم آهن جذب بدن مي شود. ممکن است تصور کنيد که اگر غذاي ما يک ميلي گرم آهن داشته باشد کفايت مي کند اين طور نيست. جذب آهن به طور متوسط حدود 10 درصد است ، به عبارت ديگر 2 تا 8 درصد آهن غذاهاي گياهي مثل نان ، حبوبات و سبزي ها جذب مي شود در صورتيکه معمولاً 10 تا 30 درصد آهن غذاهاي حيواني جذب مي شود .

پس يک رژيم غذايي بايد حداقل 12 ميلي گرم آهن داشته باشد تا يک ميلي گرم از اين 12 ميلي گرم جذب شود .

بنابراين مقدار آهن مورد نياز درافراد بالغ 12 ميلي گرم ، خانمهاي باردار 15 ميلي گرم است. از آنجا که هنگام افزايش نياز بدن به آهن ، جذب آهن بالاتر مي رود پس تا حدودي مي تواند تأمين نياز کند .

 
املاح معدني ( آهن – روي )

 

 

مقدمه :

چه عواملي روي جذب آهن در بدن ما تأثير دارد ؟

دو دسته از عوامل در جذب آهن اثر دارند :

1- عواملي که کاهنده جذب هستند ، مثل اکسالاتها که در اسفناج ، کرفس و ريواس موجود مي باشد و مانع جذب آهن در بدن مي شوند . ترکيبات موجود در چاي موسوم به کافئين که مانع جذب آهن مي شود و توصيه مي شود که خانمها يک ساعت قبل از نهار و همچنين دو ساعت ( يا حداقل يک ساعت ) بعد از نهار چاي مصرف ننمايند و اگر يک فنجان چاي بعد از صرف غذا بنوشند حدود 50 درصد از آهن غير آلي آن کاسته مي شود . 

توضيح : دو نوع آهن داريم :

الف ) آهن معدني يا غير آلي : که در غذاهاي گياهي و قسمتي از غذاهاي حيواني وجود دارد.

ب ) آهن آلي : که در غذاهاي حيواني ، گوشت ، جگر و مرغ وجود دارد .

 

 

2- عوامل موثر در تسريع جذب آهن عبارتند از :

الف) آب ميوه ها : اگر بعد از صرف غذا يک پرتغال ميل کنيد ، حداقل 50 درصد جذب آهن غير آلي را بالا مي برد . به عبارت ديگر بعد از صرف غذا ، مصرف يک فنجان چاي و يک پرتغال تقريباً اثر هم را خنثي مي کنند . بنابراين بهتر است بعد از صرف غذا ، چاي ننوشيد اما اگر عادت داريد همزمان با مصرف يک فنجان چاي ، يک پرتغال هم ميل نماييد تا از اين طريق اثر سوء چاي از بين برود و مي توانيد يک پرتغال بيشتر بخوريد تا اثر مثبت جذب را داشته باشد .

ب ) پروتئين هاي حيواني

ج ) مس

د ) ويتامين B12

 

 

منابع غذايي آهن :

1- منابع غذايي حيواني که بهترين آن جگر ، گوشت قرمز و مرغ ( مخصوصاً ران مرغ ) است .

2- حبوبات

3- غلات

4- سبزيهاي سبز تيره

 

 

کم خوني فقر آهن در چه گروههايي بيشتر ديده مي شود ؟

بر اساس بررسيهاي انجام شده در ايران ، در خانمها بالاخص در دوران بارداري فقر آهن وجود دارد و حدود 50 درصد خانمهاي ايراني ، کم خوني فقر آهن دارند ( دخترهاي جوان در سنين 15 تا 49 سالگي باروري ) .

گفتيم که حدود 20 درصد آهن بدن به صورت ذخيره در کبد ، طحال و مغز استخوان است. بنابراين وقتي انسان دچار سوء تغذيه فقر آهن مي شود الزاماً مبتلا به کم خوني فقر آهن نمي شود بلکه از ذخاير بدن ( که به آن ها اشاره شد ) استفاده مي شود .

زماني فرد دچار کم خوني مي شود که ذخاير آهن در بدن تحليل رفته است . بنابراين اگر بخواهيم کم خوني فرد را مشخص کنيم بايد همو گلوبين و هماتوکريت را اندازه گيري کنيم. اما اگر بخواهيم وضعيت آهن را بسنجيم بايد فريتين را اندازه گيري کنيم .

 

 

علائم اوليه کم خوني فقر آهن عبارتند از :

1- خستگي

2- بي حالي

3- ضعف

4- بي حوصلگي

5- ايجاد مشکل در تمرينات بدني

6- تپش قلب هنگام فعاليت بدني

7- سوزن سوزن شدن انگشتان

در صورت تداوم علائم اوليه ، علائم ثانويه به وجود مي آيند که عبارتند از :

1- تغيير رنگ زبان

2- تخريب پرزهاي زبان ( به گونه اي که بيمار مشکل بلع غذا داشته باشد )

3- تغيير شکل ناخن ها

دختران و زنان در سنين باروري بايد هميشه از مکمل هاي آهن استفاده کنند و در برنامه غذايي خود بايد از گوشت و مواد غذايي حيواني استفاده کنند . معمولاً مصرف جگر 5 روز يکبار مي تواند اثر خوبي در کاهش کم خوني فقر آهن داشته باشد و اگر زمان طولاني تر باشد مصرف جگر اثر مشخص و معني داري در کاهش کم خوني فقر آهن نخواهد داشت .

يکي ديگر از ريز مغذي ها روي است . کمبود روي از سال 1960 ميلادي براي اولين بار در ايران تشخيص داده شد و ملاحظه کرده اند که پسر بچه هايي که بيش از نيمي از کالري دريافتي را از نان تخمير شده به دست مي آورند در رشد و بلوغ جنسي اختلال دارند .

در سال 1961 ميلادي اين مشکل در مصر تشخيص داده شد و علت اصلي اين مشکل کرم قلابدار بود . روي ، در فعاليت 200 آنزيم نقش دارد . ريز مغذي است که به مقدار ناچيز در بدن انسان وجود دارد ، ولي اعمال حياتي بسيار مهم و گسترده اي را انجام مي دهد .

مقدار نياز بدن به روي روزانه 15 ميلي گرم است و ميزان جذب آن بستگي به مقدار دريافت آن دارد . اگر دريافت زياد باشد ، جذب کم مي شود .

به طور کلي بر اساس بررسي هاي انجام شده در ايران در مجموع کمبود روي داريم . زيرا بهترين منبع غذايي روي صدف ، گوشت قرمز ، تخم مزغ ، حبوبات و بادام زميني است که معمولاً مصرف اين مواد غذايي در عامه مردم ايران به اندازه کافي نيست .

تأثيرات کمبود روي بر بدن انسان چيست ؟

1- اختلال در رشد و تکامل طبيعي

2- اختلال در بلوغ جنسي

3- اختلال در حس بويايي و چشايي

4- اختلال در پاسخهاي ايمني بدن

5- کند شدن التيام زخم

6- ريزش مو

7- زخمهاي پوستي

8- شب کوري

9- کاهش اشتها

مطالب داغ امروز :

تغذیه در بیماری کلیه

بیماری کلیه در پزشکی به شرایطی که در آن کلیه نتواند به طور منظم عمل …

فایده آب‌انگور

انگور یکی از بهترین و مغذی‌ترین میوه‌هاست. آب‌انگور نیز یکی از بهترین آبمیوه‌هایی است که …