پزشکان بدون مرز درمان
خبر فوری
خانه / بيماري غير واگير / پسوريازيس ” psoriasis “
مجله پزشکی

پسوريازيس ” psoriasis “

پسوريازيس   ( psoriasis )

 
پسوريازيس‌ يك‌ اختلال‌ پوستي‌ همراه‌ پوسته‌ريزي‌ كه‌ مشخصه‌ آن‌ دوره‌هاي‌ مكرر فروكش‌ و عود بيماري‌ است‌. اين‌ عارضه‌ پوست‌ سر، آرنج‌ها، زانوها، قفسه‌ سينه‌، پشت‌، بازوها، ساق‌ها، انگشتان‌ دست‌ و پا و چين‌ بين‌ باسن‌ را درگير مي‌كند. پسوريازيس‌ در اواخر كودكي‌ يا اوايل‌ بزرگسالي‌ شروع‌ شده‌ و در سراسر عمر تداوم‌ مي‌يابد.

 

بیماری پسوریازیس یا داء الصدف بیماری التهابی مزمن پوست می باشد که علت دقیق آن هنوزمشخص نمی باشد اما دخالت عامل ژنتیک دربروزآن قطعی است . دربیماری پسوریازیس تکثیرسلولهای پوستی سریعترانجام شده وهمین امرموجب پوسته ریزی می باشد . اما علت اصلی این تکثیرسریعترسلولی هنوزمشخص نمی باشد . تقریباً ازهرسه نفری که دچاراین بیماری هستند یک نفرازآنها دارای خویشاوندی است که اوهم دچاراین بیماری می باشد . برخی عوامل مانند داروهایی نظیرکلروکین ،داروهای بتا بلوکروبرخی داروهای ضدافسردگی وهمینطوربرخی بیماریهای عفونی نظیرگلودرد استرپتوکوکی ،صدمات واسترسها درشروع یا تشدید بیماری نقش دارند . سن بروزبیماری درهرسنی می تواند باشد اما اگرشروع بیماری درسنین کودکی باشد احتمال شدیدتربودن بیماری بیشتر است . درمورد سابقه خانوادگی نیز درصورت وجود سابقه بیماری درافراد خانواده معمولاً بیماری شدیدتروطولانی تراست .

 

ضایعات پوستی بیماری پسوریازیس به شکل برجستگیهای نسبتاً وسیع قرمزرنگ همراه پوسته های لایه لایه ونقره ای بیشتردرروی زانوها وآرنجها می باشد . البته محل بیماری می تواند درسر، تنه ، کف دست وپا ، زیربغلها ، کشاله ران وناحیه تناسلی هم باشد . گاهی نیزبیماری پسوریازیس درتمام بدن بروزمی کند که به آن اریترودرمی یا درماتیت اکسفولیاتیو هم می گویند . درمواقعی که بیماری درچینهای بدن مانند کشاله ها وزیربغلها رخ می دهد به آن نوع معکوس بیماری می گویند که درمردان سنین میانی وپیری بیشتررخ می دهد . ضایعات پسوریازیس حدود کاملاً مشخص داشته ودرصورت کشیدن روی پوسته ها با یک آبسلانگ پوسته ها برداشته شده ومنظره شبنم خونی ایجاد می شود که خونریزی به شکل قطره قطره می باشد وازنشانه های بیماری پسوریازیس می باشد . ضایعات پوستی می تواند خارش داربوده ویا آنکه خارش نداشته باشد وبه نظر می رسد خارش بیشتربا استرس بیمار درمورد بیماری خود ارتباط دارد . گاهی نیزدرمانهای نادرست بیماری باعث خارش می باشد . نوعی ازبیماری پسوریازیس هم وجود دارد که به آن نوع پوستولرمی گویند وبا دانه های کوچک چرکی تظاهرمی کند که این دانه ها هم به یکدیگروصل شده ومناطق وسیعی چرکی ایجاد می کند که این چرک بدون میکروب بوده وفقط به علت التهاب ایجاد شده است . این نوع بیماری خوشبختانه نادربوده زیرا دراین نوع پسوریازیس که بیشترافراد بزرگسال را درگیرمی کند احتمال خطربرای حیات فرد نیزوجود دارد . نوع دیگرپسوریازیس نوع قطره ای می باشد که بیشتردرکودکان ونوجوانان رخ داده و اغلب به دنبال یک عفونت استرپتوکوکی گلو ایجاد شده وبا لکه های متعدد شبیه سکه وبه رنگ صورتی درتنه خود رانشان می دهد . این علائم درعرض 4تا6 ماه ازبین می رود ودوباره هم عود نمی کند اما دربیش ازنیمی ازموارد بعدها نوع دیگری ازپسوریازیس دراین افراد عود می کند. اما شایعترین نوع پسوریازیس همان نوع پلاک می باشد که نوع معمول بیماری بوده ودرآن ضایعات پوستی محل برجستگیهای استخوانی آرنج وزانووقوزک پا وجود دارد . سیراین نوع بیماری خیلی قابل پیش بینی نیست . گاه ممکن است بیماری به یکباره بهبود یافته وتاسالها بروز نکند وگاه نیزمدتهای طولانی بیماری بصورت رفت وبرگشتی باقی می ماند . تغییرات ناخنی هم دربیماری پسوریازیس می تواند بروز کند که به شکل تغییررنگ ، ضخیم شدن ،جدایی صفحه ازبسترناخن، ایجاد لکه های قرمزویا زرد برروی صفحه ناخن وازهمه شایعترفرورفتگیهای شبیه جای فرورفتن سوزن درروی صفحه ناخن می باشد . گاهی بیماری پسوریازیس همراه تورم والتهاب مفاصل می باشد که این حالت بیشتردرموارد شدیدتروطولانی ترپسوریازیس وبیشتردرمفاصل کوچک دست رخ داده ونیازبه بررسی ودرمان توسط متخصص روماتولوژی دارد .
علايم‌ شايع
نواحي‌ پوستي‌ مختصراً برجسته‌ با كناره‌هاي‌ قرمز و تنگ‌ و پوشيده‌ شده‌ از پوسته‌هاي‌ بزرگ‌ سفيد يا نقره‌اي‌ رنگ‌. اين‌ ضايعات‌ ترك‌ خورده‌ و دردناك‌ مي‌گردند.
خارش‌ (گاهي‌)
درد مفاصل
علل
علت‌ دقيق‌آن‌ شناخته‌ است‌ ولي‌ احتمالاً ناشي‌ از يك‌ اختلال‌ خودايمني‌ است‌.
عوامل تشديد كننده بيماري
سابقه‌ خانوادگي‌ پسوريازس‌
آرتريت‌ روماتوييد
آسيب‌ موضعي‌ پوست‌
عفونت‌هاي‌ (ويروسي‌ يا باكتريايي‌) نواحي‌ ديگر بدن‌
استرس‌
آب‌ و هواي‌ سرد
عوامل‌ ژنتيك‌. افراد دچار پسوريازيس‌ داراي‌ پادگن‌هاي‌ HLA خاصي‌ بوده‌ و ميزان‌ بروز اين‌ بيماري‌ در سفيدپوستان‌ بيشتر است‌.

 
پيشگيري
در حال‌ حاضر اين‌ بيماري‌ قابل‌ پيشگيري‌ نيست‌.
عواقبت‌ مورد انتظار
اين‌ بيماري‌ قابل‌ علاج‌ نيست‌ و علايم‌ آن‌ با درمان‌ قابل‌ كنترل‌ است‌. بيماري‌ ممكن‌ است‌ بين‌ حملات‌ مدت‌هاي‌ طولاني‌ غيرفعال‌ باقي‌ بماند. در خانم‌ها شدت‌ بيماري‌ در طي‌ بارداري‌ كاهش‌ مي‌يابد.
عوارض‌ احتمالي
عفونت‌ باكتريايي‌ ثانويه‌ در محل‌ درگير پوستي‌
پسوزيازيس‌ پوستولي‌ (تاول‌ چركي‌)
آرتريت‌ مرتبط‌ با پسوريازيس
درمان

اصول‌ كلي
درمان
ابتدا باید نوع بیماری پسوریازیس ازلحاظ شدت تعیین شود درصورتی که بیماری خیلی خفیف باشد حتی می توان اصلاً اقدام به درمان نکرد وتنها ازکرمهای نرم کننده جهت رفع خشکی بیماری استفاده نمود . اما درصورتی که نیاز به درمان احساس شود می توان ابتدا ازداروهای موضعی استفاده نمود که این داروها شامل داروهای استروییدی ، کول تار، آنترالن ، آنالوگهای ویتامین د مانند دیوونکس وداروهای ضد التهاب جدیدترمانند پیمکرولیموس می باشد . هرکدام ازاین داروها می تواند همراه با عوارضی باشد که باید حتماً تحت نظرمتخصص پوست مصرف شوند وهرازچندگاهی بیمارازلحاظ عوارض دارویی بررسی گردد. برای درمان موارد شدیدتربیماری می توان ازداروهای خوراکی مانند نئوتیگازون ، متوترکسات و سیکلوسپورین استفاده نمود که این داروها با عوارض بیشتری همراهند ونیازبه بررسیهای آزمایشگاهی مختلفی درابتدا ودرحین درمان دارند . ازروش نوردرمانی نیزمی توان استفاده کرد که این روش یا با استفاده ازداروی پسورالن خوراکی وتابش نورماوراء بنفش به پوست بوده ویا تنها با استفاده ازنورماوراء بنفش می باشد ونیازبه دستگاههای مولد این نور دارد . ازلیزردرمانی نیزمی توان برای درمان مناطق کوچک دچارپسوریازیس استفا ده نمود که لیزرمورد استفاده نوع اگزایمر می باشد ودرمان با آن نیازبه جلسات متعدد دارد . درمانهای جدیدتری نیزبرای بیماری پسوریازیس مطرح است که هنوزبه شکل رایج استفاده نمی شود وبعلت قیمت بالای آنها استفاده ازاین نوع داروها درطولانی مدت کمترامکان پذیرمی باشد .
اما با وجود تمام این درمانها بیماری پسوریازیس یک بیماری صعب العلاج می باشد که درمانها تنها شدت بیماری را کاهش داده اما بیماری رابطورقطعی ازبین نمی برند . اما همین کاهش شدت بیماری می تواند باعث شود تا بیماربا راحتی بیشتری به زندگی خود ادامه دهد . ازجمله عوامل مهم درشدت یافتن بیماری استرس می باشد که با کاهش این استرس نیزبیماری شدت کمتری می یابد . یکی ازعوامل ایجاد این استرس خود بیماری ونگرانی ازواگیرداربودن آن می باشد که باید به بیماران خاطرنشان نمود که این بیماری هیچگونه واگیری نداشته وازلحاظ ارثی بودن نیزاحتمال ابتلا فرزندان به آن کم است . اما بهرحال بروزضایعات بخصوص درمناطق درمعرض دید برای بیمارایجاد ناراحتی ونگرانی می کند که می توان با اقدام به درمان درکاهش ضایعات موثربود .
– تشخيص‌ بيماري‌ بر اساس‌ نماي‌ ظاهري‌ ضايعات‌ پوستي‌، و در صورت‌ نياز به‌ نتايج‌ نمونه‌برداري‌ پوست‌ مطرح‌ مي‌گردد.
– علاج‌ دايمي‌ براي‌ اين‌ بيماري‌ وجود ندارد. سطح‌ درماني‌ بسته‌ به‌ نوع‌ پسوريازيس‌، وسعت‌ بيماري‌، واكنش‌ بيمار نسبت‌ به‌ بيماري‌، و اثر بيماري‌ بر زندگي‌ بيمار متفاوت‌ است‌.
– در صورت‌ امكان‌ براي‌ زندگي‌ به‌ يك‌ منطقه‌ داراي‌ آب‌ و هواي‌ گرم‌ نقل‌ مكان‌ كنيد زيرا شدت‌ اين‌ بيماري‌ در آب‌ و هواي‌ سرد افزايش‌ مي‌يابد.
– حفظ‌ بهداشت‌ مطلوب‌ پوست‌ با حمام‌ گرفتن‌ روزانه‌ مهم‌ است‌.
– از آسيب‌ پوست‌ از جمله‌ كيسه‌ كشيدن‌ شديد اجتناب‌ كنيد. زيرا آسيب‌ پوستي‌ مي‌تواند باعث‌ شعله‌ور شدن‌ حمله‌ جديد بيماري‌ گردد.
– از خشكي‌ پوست‌ جلوگيري‌ كنيد كه‌ اين‌ كار تعداد دفعات‌ عود بيماري‌ را كاهش‌ مي‌دهد. براي‌ كاهش‌ پوسته‌ريزي‌ از پاك‌ كننده‌هاي‌ بدون‌ آب‌ و تركيبات‌ حاوي‌ قطران‌ يا كورتون‌ براي‌ موي‌ سر استفاده‌ كنيد.
– تا حد امكان‌ به‌ طور مكرر پوست‌ را در حد متوسط‌ در معرض‌ نور آفتاب‌ قرار دهيد.
– حمام‌ با بلغور جو دوسر ممكن‌ است‌ باعث‌ نرم‌ شدن‌ پوسته‌ها گردد. براي‌ اين‌ منظور يك‌ فنجان‌ بلغور جو دوسر در يك‌ وان‌ آب‌ كافي‌ است‌.
– در مورد هر گونه‌ مشكل‌ رواني‌ ناشي‌ از پسوريازيس‌ با متخصص‌ مربوطه‌ مشورت‌ نماييد.
داروها
داروهاي‌ زير براي‌ كاهش‌ التهاب‌ و پوسته‌ريزي‌ ممكن‌ است‌ تجويز شود:
پمادهاي‌ حاوي‌ قطران‌
داروهاي‌ كورتوني‌ موضعي‌ جهت‌ استفاده‌ در زير پانسمان‌هاي‌ پلاستيكي‌
داروهاي‌ سركوبگر دستگاه‌ ايمني‌ (در موارد خيلي‌ شديد بيماري‌)
اشعه‌ درماني‌ PUVA (تجويز يك‌ داروي‌ مخصوص‌ و سپس‌ تاباندن‌ اشعه‌ ماوراء بنفش‌ نوع‌ آ به‌ پوست‌)
تركيب‌ حمام‌ تار با UVB (اشعه‌ ماوراء بنفش‌ نوع‌ بي‌)
آنتي‌هيستامين‌ها براي‌ تسكين‌ خارش‌
در موارد پسوريازيس‌ پوستولي‌ (تاول‌ چركي‌) اترتينيت‌، ايزوتره‌تينوئين‌ يا متوتركسات‌ خوراكي‌ ممكن‌ است‌ تجويز شود.
فعاليت در زمان ابتلا به اين بيماري
محدوديتي‌ وجود ندارد.
رژيم‌ غذايي
رژيم‌ خاصي‌ نياز نيست‌.
درچه شرايطي بايد به پزشك مراجعه نمود؟
اگر شما يا يكي‌ از اعضاي‌ خانواده تان‌ داراي‌ علايم‌ پسوريازيس‌ بوده‌ و يا علايم‌ پس‌ از درمان‌ عود نمايد.
بروز پوستول‌ (تاول‌ چركي‌) بر روي‌ پوست‌ همراه‌ تب‌، درد عضلاني‌ و خستگي‌ در طي‌ حملات‌.
اگر دچار علايم جديد و غيرقابل توجيه شده ايد. داروهاي‌ تجويزي‌ ممكن‌ است‌ با عوارض‌ جانبي‌ همراه‌ باشند

مطالب داغ امروز :

پیشگیری از سرطان سینه

در حال حاضر سرطان پستان علت اصلي منتهي به مرگ در سنين 79ـ40 سالگي در …

عوامل افزایش خطر ابتلا به سرطان پستان

مهمترین عواملی كه باعث افزایش خطر ابتلا به سرطان پستان می شوند عبارتند از : …