خونریزی از سوراخ بینی یا خون دماغ

اسفند ۵, ۱۳۸۷ توسط :   موضوع : بيماري غير واگير, خبر پزشکی

خون دماغ؛ مشکلی شایع
طبق آمار به طور تقریبی یک نفر از هر ۱۰ نفر دست کم یک بار سابقه خونریزی شدید از بینی داشته است.خونریزی ممکن است جزئی یا خیلی شدید باشد. بعد از خونریزی های قاعدگی، خونریزی بینی شایع ترین خونریزی خودبه خودی در انسان است که به علت پارگی عروق مخاط بینی که بدون محافظ است اتفاق می افتد.

 

شایع ترین محل خونریزی در اطفال و بالغان جوان قسمت قدامی تیغه بینی است، خونریزی این ناحیه را می توان به آسانی کنترل کرد. مشکل ترین و پیچیده ترین محل خونریزی در قسمت خلفی-فوقانی جدار خارجی و تیغه وسط بینی در اشخاص مسن است. شایع ترین علت خونریزی بینی ضربه است. ضربه های شدید باعث شکستگی استخوان بینی شده و ضربه های خفیف نظیر دستکاری بینی با انگشت آسیب به ناحیه وارد آورده و سبب از بین رفتن موکوس محافظ آن ناحیه می شود.

 

در میان عوامل موضعی که سبب خونریزی بینی می شوند، می توان از ضربه های وارده به صورت، واکنش التهابی، تغییرشکل ساختمانی، وجود جسم خارجی، تماس با مواد شیمیایی سمی، مداخله جراحی و تومورهای داخلی بینی نام برد. ضربه موضعی یکی از شایع ترین علل خون دماغ است. عمل های جراحی داخلی بینی و شکستگی های استخوان بینی، دیواره سینوس های صورت، کاسه چشم و قاعده جمجمه هم می تواند سبب خون دماغ شوند.سرطان های متعددی می توانند با خونریزی های خودبه خودی بینی تظاهر کنند. یکی از عوامل خونریزی شدید بینی در پسران، آنژیوفیبروم است. این تومور خوش خیم عروق که از ناحیه بینی- حلقی منشأ می گیرد ممکن است به صورت خودبه خودی یا در پاسخ به ضربه خونریزی کند.
● علائم بالینی
معمولاً بیماران از خونریزی هر سوراخ دو بینی شکایت دارند در حالی که در حقیقت یک سوراخ بینی خونریزی دارد. از بیمار باید پرسید اگر دو طرف خونریزی دارد شدت کدام سوراخ بینی بیشتر است. بهتر است لخته های خون خارج شود بعد به دقت داخل بینی معاینه شود تا محل خونریزی مشخص شود.
● درمان کلی
۱) حفظ خونسردی
۲) بیمار باید بنشیند و بالاتنه خود را به جلو خم کرده و دهان خود را باز کند، او در این حالت می تواند خون را تف کرده و آن را قورت ندهد سرانجام بالاتنه باید به حالت معمول در آید.تنها اگر به مدت پنج دقیقه قسمت جلویی بینی را در سمت خونریزی به روی تیغه بینی با انگشت دست بفشاریم بسیاری از خونریزی های بینی مهار می شوند. به بیماران گوشزد می شود پنبه یا دستمال در بینی خود نگذارند زیرا ممکن است هنگام درآوردن آنها دچار مشکل شوند و مخاط بینی بیشتر دچار آسیب شوند. اگر سابقه خونریزی شدید یا طولانی وجود دارد یا حین معاینه بیمار دچار افت فشار خون اورتواستاتیک (کاهش فشار خون وضعیتی) می شود، تعیین سطح هموگلوبین و هماتوکریت جهت تصمیم گیری در مورد ضرورت تزریق خون به بیمار الزامی است.
۳) کمپرس های سرد باید پشت گردن و همچنین پشت بینی گذارده شود.
۴) پایین آوردن فشار خون
۵) قطع داروهای ضدانعقادی
● درمان های موضعی:
- کوتر کردن
- تامپوناد قدامی و خلفی.
مهار خونریزی احتیاج به همکاری بیمار و وسایل معاینه دقیق از جمله چراغ پیشانی و ساکشن دارد. روش های متعددی برای هموستاز (توقف خونریزی) وجود دارد که می تواند از کوتریزاسیون شیمیایی و الکتریکی تا تامپون قسمت قدامی و خلفی بینی متفاوت باشد البته روش های دیگری از جمله کوتریزاسیون با کمک آندوسکوپی، بستن شریان های اصلی تر جراحی های سپتوپلاستی تیغه بینی و… وجود دارد. در صورتی که امکان کوتریزاسیون نباشد یا با کوتریزاسیون خونریزی کنترل نشود باید از تامپون استفاده کرد. بدون توجه به روش اقدامی، تامپون بینی باید دست کم ۷۲-۴۸ ساعت باقی بماند، هم به دلیل اینکه این پانسمان راه تخلیه سینوس های اطراف بینی را می بندد و هم به خاطر اینکه احتمال سندرم شوک عفونی کاهش یابد از آنتی بیوتیک استفاده می شود. حدود ۱۰ درصد خون دماغ های خلفی به روش های درمانی معمولی پاسخ نمی دهد و مداخله جراحی لازم است.

دکتر محسن شریفی

روزنامه سرمایه (www.sarmayeh.net)

  • مجله اطلاعات پزشکی



همکاران ما از نظرات و پیشنهادات شما استقبال می نمایند

نظر يا مطلب خود درباره اين مقاله را بفرماييد
اگر مي خواهيد تصويري در كنار نظر شما نشان داده شود اينجا را امتحان كنيد . gravatar