پزشکان بدون مرز درمان
خانه / جهان پزشكي / آشنایی با عروسک درمانی برای کودکان
مجله پزشکی

آشنایی با عروسک درمانی برای کودکان

نقش عروسك درماني در بهداشت رواني كودك
 
 

كودك مي تواند در بازي عروسكي، انگيزه اش را متعادل نمايد و انرژي هاي اضافي رواني خود را تخليه كند. البته عبارت صحيح درباره اين مطلب اين است كه كودك در بازي عروسكي ، انرژي رواني و جسمي خود را بارور مي كند و شكل مناسبي به آن مي دهد.
از ديدگاه بهداشت روان، عروسك درماني شيوه دلپذير مداوا در قلمرو روان درماني است. عروسك ، واسطه اي پذيرفته شده از سوي بزرگسالان و كودكان در جهت ارتباط و تبادل احساس ، عاطفه و انديشه بين اين دو نسل مي باشد كه در برخي از كشورها به جايگاه اين ابزار تربيتي، اهميت خاص داده شده است .

مي توان از اين طريق، به كودك آموزش داد و اوقات فراغت او را به صورت مفيد و مطلوبي پربار كرد و نكات منفي و ناسالم عاطفي، احساسي ، رفتاري و شناختي او را بهبود بخشيد.

در حيطه ي روان پزشكي و روان شناسي باليني كودك ، متخصص باليني ، قادر است با استفاده از عروسك ها به اطلاعات مفيد باليني جهت تشخيص مسائل رواني كودك دست يابد و بعد از تشخيص باليني ، درمانگر طرح مناسبي را به منظور درمان از طريق بازي تهيه و در جلسات درماني ، اجرا نمايد.
نقش عروسك بازي ، در رشد و تكامل كلامي كودك كاملاً درخور توجه است.
كودك در ارتباط با عروسك ، دوست دارد موقعيت خود را بيان نمايد و دنياي اطراف خود را تعريف كند. تعريف او از دنيا، تصويرهايي مي باشد كه از پدر، مادر، برادر و خواهر، خانه و كوچه هاي اطراف خانه خود دارد. اگر پدر و مادر، در برخورد با او بي ميلي كنند و يا برعكس رفتار مناسبي داشته باشند ، كودك اين رفتارها را براي عروسكش بازگو مي نمايد و همين تعريف كردن اساس آرامش و تخليه رواني كودك مي گردد و در نهايت باعث تجلي و بروز برخي از بيانات و گفته هاي ناب و ارزشمند در ذهن كودك مي شود. بنابراين رفتار كودك با عروسك ، در پيشرفت و تكامل كلامي كودك مؤثر مي افتد. به شرط آنكه، ما رفتار و گفتار كودك را به هنگام گفتگو با عروسك ، جدي بگيريم .

 يكي از نيازهاي اساسي كه باعث گرايش كودك به عروسك مي شود، ميل به داشتن هم صحبت است. عروسك براي كودك يك شخص محسوب مي گردد و با او رابطه اجتماعي برقرار مي كند. ضمن اين كه كودك با توجه به اين كه مسئول عروسك شناخته مي شود ، در مسير رشد مسئوليت پذيري و خلاقيت اجتماعي ، قرار مي گيرد.
در مورد برخي از كاركردهاي رواني عروسك بازي و عروسك درماني بايد گفت : بازي هاي عروسكي ( بازي هاي عروسك ها) در بازي درماني به عنوان يكي از مؤثرترين انواع بازي درماني ها مطرح گشته و اهميت دارد . ضمناً بعضي از كاركردهايي كه در بازي هاي عروسكي وجود دارند و نقش مستقيمي در بهداشت رواني كودك ايفا مي كنند ، عبارت اند از :
– احساس داشتن به عروسك و تعلق يافتن به او.
– حس سرپرستي و مسئوليت مراقبت از عروسك.
– ايجاد ارتباط احساسي و عاطفي با عروسك.
– فعاليت هاي رواني عقلي و باروري ذهني كودك در ارتباط با عروسك.
– خوشحال شدن و لذت بخش شدن اوقات فراغت كودك.
– همانند نمودن عروسك با خويشتن .
– افزايش اعتماد به نفس كودك به علت سرپرستي و مراقبت از عروسك.
– رشد عواطف و گرايش هاي عاطفي كودك.
– افزايش قدرت تصميم گيري و هدايت فكري.
و…
در برخي ازموارد ، در ارتباط با موضوع ، سفارش هايي شده از جمله :
در هنگام بازي كودك با عروسك جهت دهي و تصميم بزرگسالانه نداشته باشيد. بلكه عروسك را همان گونه ببينيد كه كودكان مي بيند و احساس مي كنند. يعني همانند كودك حس كرده و در نظر بگيريد.
توجه كنيد كه كودكان با عروسك هاي خود راحت صحبت مي كنند، سعي كنيد از آنها نخواهيد كه به صورت كليشه اي و بسته، با عروسك ها حرف بزنند بلكه آن ها را تشويق كنيد آن گونه كه دوست دارند، با عروسك ها صحبت كنند و …
در ديدگاه بعضي خانواده ها ، عروسك به عنوان يك دوست كودك مي باشد نه وسيله اي در جهت سرگرمي كودك. به همين دليل ، كودك كار كردي تحت عنوان راز و نياز عروسك را براي خود مطرح مي نمايد و از آن به خوبي استفاده مي كند. در سايه اين نگرش ، خانواده بهتر مي تواند احساس تنهايي و خلاء رواني كودك را جبران كند.
در چنين ارتباطي، كودك براي عروسك دلتنگي مي كند، نگرانش مي شود و سعي در مراقبت بيشتر و دقيق تر از او مي كند.

عروسك مي تواند واسطه تربيتي ما با كودك و يا كودك با محيط پيرامون او باشد و در اين نقش، مي تواند پيام تربيتي را از ما گرفته و به كودك منتقل نمايد. علاوه بر اين كه احساس عاطفي و فكري كودك را متقابلا ً به ما انتقال مي دهد.
در مورد ارتباط كودك با عروسك بايد گفت كه ما مي توانيم از طريق ثبت و يادداشت نوع ارتباط كودك با عروسك هايش در هنگام بازي ، با دنياي كودك بيشتر آشنا شويم و در برنامه ريزي و هدايت تربيتي او مفاهيم و اصول و اهداف واقعي تري را انتخاب نماييم .
نهايت اين كه عروسك درماني و اجراي نمايش عروسكي و آشنا سازي كودك با عروسك ، هم به منظور پر كردن اوقات فراغت و هم بهينه سازي شرايط رواني زيستي كودك ، از نظر بهداشت روان ارزش فراوان دارد.
از طرف ديگر بازي درماني روشي است روان پزشكي و روان شناسي كه از طريق آن، كودك در بازي و از طريق بازي هيجان سركوب شده خود را برون فكني مي كند و برخي از مشكلات رواني كودك ، درمان مي گردد

 سامانه تغذیه هوشمند

مطالب داغ امروز :

کم کاری تیروئید

از آن جا که کم کاری تیروئید در زنان مسن تر شیوع بیشتری دارد برخی …

نحوه ی پیشرفت پرکاری تیروئید

اکثر بیماران قبل از اینکه به پزشک مراجعه کنند حداقل شش ماه علائم بیماری را …